แนวทางการบริหารงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนตามหลักไตรสิกขาของโรงเรียนบ้านวังผักแว่น สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสุราษฎร์ธานี เขต 2

บทคัดย่อ

บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษา 1) ศึกษาสภาพการบริหารงานระบบการดูแลช่วยเหลือนักเรียนตามหลักไตรสิกขาของโรงเรียนบ้านวังผักแว่น 2) ศึกษาแนวทางการบริหารงานระบบการดูแลช่วยเหลือนักเรียนตามหลักไตรสิกขา และ 3) ประเมินแนวทางการบริหารงานดังกล่าว ใช้ระเบียบวิธีวิจัยแบบผสานวิธี เก็บรวบรวมข้อมูลโดยการสัมภาษณ์เชิงลึกผู้มีส่วนเกี่ยวข้อง จำนวน 15 คน ผู้ให้ข้อมูลสำคัญ จำนวน 5 รูป/คน และประเมินแนวทางโดยผู้ทรงคุณวุฒิ จำนวน 15 คน วิเคราะห์ข้อมูลด้วยการวิเคราะห์แบบอุปนัยและการวิเคราะห์เชิงเนื้อหา

            ผลการวิจัยพบว่า 1) สภาพการบริหารงานระบบการดูแลช่วยเหลือนักเรียนตามหลักไตรสิกขาของโรงเรียนบ้านวังผักแว่น แม้ดำเนินงานครบทั้ง 5 ด้านตามกรอบที่กำหนด แต่ยังประสบปัญหาความไม่เป็นระบบและขาดความต่อเนื่อง โดยเฉพาะการจัดเก็บข้อมูลที่ยังใช้เอกสารและขาดการเชื่อมโยงเทคโนโลยี ส่งผลให้การวิเคราะห์และติดตามนักเรียนมีข้อจำกัด อีกทั้งภาระงานครูและการประสานงานที่ยังไม่เป็นระบบ ทำให้การดูแลช่วยเหลือนักเรียนยังไม่ตอบสนองความต้องการรายบุคคลได้เต็มศักยภาพแนวทางการบริหารงานระบบการดูแลช่วยเหลือนักเรียนตามหลักไตรสิกขา พบว่า โรงเรียนดำเนินงานตาม 5 ขั้นตอน ได้แก่ การรู้จักนักเรียนเป็นรายบุคคล การคัดกรองนักเรียน การส่งเสริมนักเรียนการป้องกันและแก้ไขปัญหา และการส่งต่อ โดยบูรณาการหลักไตรสิกขาในการดำเนินงานอย่างมีประสิทธิภาพ ใช้หลักปัญญาสิกขาในการวางแผน กำหนดเป้าหมายและเครื่องมือเก็บข้อมูล ใช้หลักศีลสิกขาและสมาธิสิกขาในการดำเนินงานอย่างมีจริยธรรม รอบคอบ และใช้หลักปัญญาสิกขาในการตรวจสอบ เปรียบเทียบ และประเมินผล รวมทั้งบูรณาการหลักไตรสิกขาในการปรับปรุงแผนช่วยเหลือนักเรียนรายบุคคล ผลการประเมินแนวทางโดยผู้ทรงคุณวุฒิ พบว่า มีความเหมาะสม ความเป็นประโยชน์ และความเป็นไปได้อยู่ในระดับมากที่สุด โดยด้านความเหมาะสมมีค่าเฉลี่ยสูงสุด (X= 4.84) รองลงมา คือ ด้านความเป็นประโยชน์ (X= 4.74) และด้านความเป็นไปได้ (X= 4.57) แสดงให้เห็นว่าแนวทางดังกล่าวมีความชัดเจน เป็นระบบ และสามารถนำไปใช้ได้จริงในบริบทของสถานศึกษา