แนวทางการบริหารงานกิจการนักเรียนตามหลักอริยสัจ 4 ของโรงเรียนนบพิตำวิทยา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษานครศรีธรรมราช
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ 1) ศึกษาสภาพการบริหารงานกิจการนักเรียน 2) ศึกษาแนวทางการบริหารงานกิจการนักเรียนตามหลักอริยสัจ 4 และ 3) นำเสนอและประเมินแนวทางการบริหารงานกิจการนักเรียนตามหลักอริยสัจ 4 ใช้ระเบียบวิธีวิจัยเชิงคุณภาพ แบ่งเป็น 3 ขั้นตอน ได้แก่ ขั้นตอนการศึกษาสภาพ ใช้การสัมภาษณ์เชิงลึกจากผู้ให้ข้อมูลสำคัญ 15 คน ขั้นตอนการศึกษาแนวทางการสัมภาษณ์เชิงลึกผู้ให้ข้อมูลสำคัญ 5 รูป/คน และขั้นตอนการนำเสนอและประเมินแนวทาง ใช้การประชุมสนทนากลุ่มจากผู้ทรงคุณวุฒิ 7 คน วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้การวิเคราะห์แบบอุปนัย
ผลจากการวิจัยพบว่า 1) สภาพการบริหารงานกิจการนักเรียนของสถานศึกษา มีการดำเนินงาน อย่างเป็นระบบ โดยเน้นการมีส่วนร่วมของทุกภาคส่วน และสอดคล้องกับบริบทของผู้เรียน การดำเนินงาน เป็นไปตามแผนที่กำหนด มีการติดตามและประเมินผลอย่างต่อเนื่อง อย่างไรก็ตาม ยังพบข้อจำกัดด้านการประสานงานระหว่างฝ่ายงาน และข้อจำกัดด้านนโยบายและทรัพยากรที่ส่งผลต่อประสิทธิภาพในการดำเนินงาน อีกทั้งสถานศึกษามีการบูรณาการการส่งเสริมวินัย คุณธรรม จริยธรรม ระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียน และการส่งเสริมประชาธิปไตยอย่างครอบคลุม พร้อมทั้งนำผลการประเมินมาปรับปรุงพัฒนาอย่างต่อเนื่อง 2) แนวทางการบริหารงานกิจการนักเรียนตามหลักอริยสัจ 4 ประกอบด้วย 6 ด้าน ได้แก่ ด้านการวางแผนงานกิจการนักเรียน ด้านการบริหารงานกิจการนักเรียน ด้านการส่งเสริมพัฒนาวินัย คุณธรรม จริยธรรม ด้านระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียน ด้านการส่งเสริมประชาธิปไตย และด้านการประเมินผลการดำเนินงานกิจการนักเรียน โดยบูรณาการกับหลักอริยสัจ 4 ได้แก่ ทุกข์ สมุทัย นิโรธ และมรรค เพื่อใช้เป็นกรอบในการวิเคราะห์ปัญหา กำหนดเป้าหมาย และวางแนวทางการพัฒนาอย่างเป็นระบบ โดยมีขั้นตอนการดำเนินการ ประกอบด้วยการศึกษาสภาพ การกำหนดเป้าหมาย การวางแผน การจัดทำ แผนปฏิบัติการ การนำแผนไปปฏิบัติ และการติดตาม กำกับ และประเมินผล 3) ผลการนำเสนอและประเมินแนวทางการบริหารงานกิจการนักเรียนตามหลักอริยสัจ 4 พบว่า ผู้ทรงคุณวุฒิมีความเห็นเป็นเอกฉันท์ว่า มีความเหมาะสม มีความเป็นไปได้ และเป็นประโยชน์ สามารถนำไปประยุกต์ใช้ในการบริหาร งานกิจการนักเรียนได้อย่างมีประสิทธิภาพ และส่งผลต่อการพัฒนาคุณภาพผู้เรียนทั้งด้านพฤติกรรม คุณธรรม จริยธรรม และการอยู่ร่วมกันในสังคมอย่างยั่งยืน
Downloads
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
กัมปนาท อาทิตย์ตั้ง และคณะ. (2565). แนวทางการบริหารงานกิจการนักเรียนในสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษานครสวรรค์. วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต, สาขาวิชาการบริหารการศึกษา, คณะครุศาสตร์, มหาวิทยาลัยราชภัฏนครสวรรค์.
กิตติมา ปรีดีดิลก. (2532). การบริหารกิจการนักเรียน. กรุงเทพฯ: อักษรบัณฑิต. (แก้ไขเพิ่มเติมฉบับที่ 3 และฉบับแก้ไขเพิ่มเติม ฉบับที่ 4. (2562). ปฏิบัติงานโรงเรียนมัธยมศึกษา. พ.ศ. 2560. ปรับปรุง พ.ศ. 2562).
พงศักดิ์ หนูเอียด. (2567). การบริหารงานกิจการนักเรียนเพื่อส่งเสริมความรับผิดชอบของนักเรียนโรงเรียนทุ่งสงสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษานครศรีธรรมราช. วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต, สาขาวิชาการบริหารการศึกษา, บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
พิเชษฐ อ่อนสุวรรณ. (2560). แนวทางการทำวิจัยในชั้นเรียนตามหลักอริยสัจ 4 สำหรับครูประถมศึกษาสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาพระนครศรีอยุธยาเขต 2. วิทยานิพนธ์ครุศาสตร มหาบัณฑิต, สาขาวิชาการบริหารการศึกษา, คณะศึกษาศาสตร์, มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
พระครูใบฎีกาเดชเดชา เตชธมโม พระครูโกศลอรรถกิจ และพระครูวิจิตรศีลาจาร. (2568). การส่งเสริมหลักอริยสัจ 4 เพื่อการพัฒนาคุณภาพชีวิตของชุมชนนางย่อน ตำบลคุระ อำเภอคุระบุรี จังหวัดพังงา. วารสารวิชาการ มจร บุรีรัมย์, 10(3): 289-300.
พระธรรมปิฎก (ป.อ. ปยุตฺโต). (2538). พุทธธรรม ฉบับปรับปรุงและขยายความ. กรุงเทพฯ: มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
พระพรหมคุณาภรณ์ (ป.อ. ปยุตฺโต). (2555). พจนานุกรมพุทธศาสตร์ ฉบับประมวลธรรม. พิมพ์ครั้งที่ 23. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์ผลิธัมม์.
สรญา อินทร์แก้ว. (2567). การบริหารงานกิจการนักเรียนตามหลักพุทธธรรมของโรงเรียนทางพูนวิทยาคาร สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษานครศรีธรรมราช. วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต, สาขาวิชาการบริหารการศึกษา, บัณฑิตวิทยาลัย, มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
สุรพัชร เกตุรัตน์. (2561). การบริหารกิจการนักเรียนของโณงเรียนเตรียมอุดมศึกษาพัฒนการราชบุรี. สารนิพนธ์หลักสูตรศึกษาศาตรมหาบัณฑิต, สาขาวิชาการบริหารการศึกษา, บัณฑิตวิทยาลัย, มหาวิทยาลัยศิลปกร.
