การพัฒนาคู่มือระบบความปลอดภัยในสถานศึกษาตามหลักอิทธิบาท 4 ของโรงเรียนบ้านทุ่งเกราะ สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษานครศรีธรรมราช เขต 4
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสภาพการดำเนินงานตามระบบความปลอดภัยในสถานศึกษาของโรงเรียนบ้านทุ่งเกราะ 2) พัฒนาคู่มือระบบความปลอดภัยในสถานศึกษาตามหลักอิทธิบาท 4 3) ประเมินคู่มือระบบความปลอดภัยในสถานศึกษาตามหลักอิทธิบาท 4 ของโรงเรียนบ้านทุ่งเกราะ การวิจัยนี้เป็นการวิจัยแบบผสมผสาน เก็บข้อมูลโดยการสัมภาษณ์เชิงลึก จำนวน 15 คน เกี่ยวกับสภาพแวดล้อม ผู้เชี่ยวชาญการสร้างคู่มือ จำนวน 5 รูป/คน และประเมินคู่มือ จำนวน 17 คน เครื่องมือประกอบด้วย แบบสัมภาษณ์เชิงลึก แบบประเมินคู่มือ การวิเคราะห์ข้อมูลใช้การวิเคราะห์เนื้อหา และการวิเคราะห์ข้อมูลใช้ค่าสถิติ คือ ค่าเฉลี่ย
ผลจากการวิจัยพบว่า 1) สภาพการดำเนินงานตามระบบความปลอดภัยในสถานศึกษาของโรงเรียนบ้านทุ่งเกราะ ยึดนโยบายจากกระทรวงศึกษาธิการเป็นแนวทางหลัก นำมาปรับใช้กับบริบทของโรงเรียน มีนโยบายในทางปฏิบัติยังพบอุปสรรคสำคัญ คือ ขาดการมีส่วนร่วมจากนักเรียน ผู้ปกครอง ชุมชน และเครือข่ายภายนอก ครู และนักเรียนยังขาดความรู้ ความเข้าใจหรือตระหนักในการดูแลความปลอดภัย และทักษะในการป้องกันภัยในสถานศึกษา สถานศึกษายังไม่มีระบบการประชาสัมพันธ์ข้อมูล แจ้งข่าว เตือนภัย และรับแจ้งเหตุหรือร้องเรียนที่ทันสมัย และงบประมาณไม่เพียงพอในการจัดซื้ออุปกรณ์ดูแลสุขภาวะของนักเรียน มีการดำเนินงานระบบความปลอดภัยในสถานศึกษา มีการวางมาตรการป้องกันภัยทั้ง 4 ด้าน คือ 1. ภัยที่เกิดจากการใช้ความรุนแรงของมนุษย์ 2. ภัยที่เกิดจากอุบัติเหตุ 3. ภัยที่เกิดจากการถูกละเมิดสิทธิ์ 4. ภัยที่เกิดจากผลกระทบทางสุขภาวะทางกาย และจิตใจ 2) คู่มือระบบความปลอดภัยในสถานศึกษาตามหลักอิทธิบาท 4 มีองค์ประกอบ ดังนี้ 1. บทนำ 2. วัตถุประสงค์ 3. คำจำกัดความ 4. โครงสร้างหน้าที่ความรับผิดชอบ 5. ขั้นตอนการปฏิบัติงาน 6. เอกสารอ้างอิง โดยนำหลักธรรมอิทธิบาท 4 บูรณาการในคู่มือระบบความปลอดภัย ประกอบด้วย 1. ฉันทะ 2. วิริยะ 3. จิตตะ 4. วิมังสา 3) ผลการประเมินคู่มือระบบความปลอดภัยในสถานศึกษาตามหลักอิทธิบาท 4 ของโรงเรียนบ้านทุ่งเกราะ โดยผู้ที่เกี่ยวข้อง จำนวน 17 คน พบว่า คู่มือมีความเหมาะสม ความเป็นไปได้ และความเป็นประโยชน์ สามารถนำไปใช้ได้ โดยมีค่าเฉลี่ยที่ 4.84 อยู่ในระดับมากที่สุด
Downloads
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
กนกอร อุ่นสถานนท์. (2564). การบริหารด้านความปลอดภัยของสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 2 กรุงเทพมหานคร. วารสารวไลยอลงกรณ์ปริทัศน์, 10(2): 13.
กระทรวงศึกษาธิการ. (2564). คู่มือการดำเนินงานความปลอดภัยสถานศึกษา. กรุงเทพฯ: คุรุสภา.
กุลชญา ชั้นเล็ก และพรศักดิ์ สุจริตรักษ์. (2567). แนวทางการบริหารความปลอดภัยในสถานศึกษาสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาราชบุรีเขต 2. วารสารสิรินธรปริทรรศน์, 25(2): 581-595.
กฤษฎา ศรีสุชาติ และคณะ. (2559). การพัฒนาตัวบ่งชี้และคู่มือโรงเรียนปลอดภัยของสถานศึกษาสังกัดสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. วารสารมหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม, 10(3): 259–272.
พระโฆษิต โฆสิตธมฺโม. (2565). การประยุกต์ใช้หลักอิทธิบาท 4 เพื่อการบริหารองค์กรสู่ความสำเร็จ. วารสารธรรมวัตร, 3(1): 39-47.
ยุทธศาสตร์ชาติ 20 ปี พ.ศ.2561-2580. (2561, 13 ตุลาคม). ราชกิจจานุเบกษา. เล่มที่ 135 หน้าที่ 94.
ศุภร ธนะภานุ. (2564). การจัดการความปลอดภัยในโรงเรียนอนุบาลเอกชน จังหวัดปทุมธานี. วารสารสังคมศาสตร์และมนุษยศาสตร์, 21(1): 62-64.
สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษา นครศรีธรรมราช เขต 2. (2567). แผนพัฒนาการศึกษาขั้นพื้นฐาน พ.ศ. 2566-2570. นครศรีธรรมราช: กลุ่มนโยบายและแผน.
อดิศร ดีปานธรรม.(2561). การพัฒนารูปแบบการจัดการด้านความปลอดภัยแบบมีส่วนร่วมในสถานศึกษา สังกัดสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. วิทยานิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต, สาขาวิชา การจัดการเพื่อพัฒนา, บัณฑิตวิทยาลัย, มหาวิทยาลัยราชภัฏราชนครินทร์.