การประยุกต์ใช้พุทธบริหารการศึกษาในการเผยแผ่พระพุทธศาสนาในยุคดิจิทัล

ผู้แต่ง

  • พระมหาดุริยะ กิตฺติสาโร (สังโยฆะ) คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย
  • พระมหาเตวิช โชติญาโณ (พันธ์เดช) คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย
  • พระมหาฉัตรชัย ธมฺมวรเมธี (ทันบาล) คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย
  • นิลาวัลย์ เหล่าทองสาร คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย

คำสำคัญ:

พุทธบริหารการศึกษา,, การเผยแผ่พระพุทธศาสนา,, ยุคดิจิทัล

บทคัดย่อ

บทความนี้มีวัตถุประสงค์ เพื่อนำเสนอการประยุกต์ใช้พุทธบริหารการศึกษาในการเผยแผ่พระพุทธศาสนาในยุคดิจิทัลที่เทคโนโลยีมีบทบาทสำคัญต่อวิถีชีวิต การเผยแผ่พระพุทธศาสนาจึงจำเป็นต้องปรับตัวให้สอดรับกับความเปลี่ยนแปลงของสังคม โดยการประยุกต์ใช้แนวคิดพุทธบริหารการศึกษา ร่วมกับเทคโนโลยีและเครื่องมือสื่อสารสมัยใหม่ เช่น สื่อออนไลน์ แอปพลิเคชัน และแพลตฟอร์มดิจิทัลต่าง ๆ เพื่อให้สามารถถ่ายทอดหลักธรรมคำสอนอย่างมีประสิทธิภาพและเข้าถึงกลุ่มเป้าหมายได้อย่างกว้างขวาง การใช้สื่อดิจิทัลในการเผยแผ่ธรรมะ เช่น การจัดการเรียนรู้แบบผสมผสาน (Blended Learning), การเรียนรู้ผ่านอุปกรณ์เคลื่อนที่ (Mobile Learning) และการเรียนรู้แบบเกม (Gamification) ช่วยเพิ่มความน่าสนใจและส่งเสริมการมีส่วนร่วมของผู้เรียน โดยเฉพาะกลุ่มเยาวชนและคนรุ่นใหม่ การพัฒนาสื่ออินเทอร์แอคทีฟ การ์ตูนอนิเมชัน และเกมตอบปัญหา ยังช่วยให้เนื้อหาพุทธศาสนาเข้าใจง่ายและสอดคล้องกับความสนใจของผู้เรียนยุคใหม่ การสร้างสภาพแวดล้อมการเรียนรู้เสมือนจริงผ่านเทคโนโลยี VR และการใช้ปัญญาประดิษฐ์ (AI) ในการปรับเนื้อหาให้เหมาะสมกับผู้เรียนรายบุคคล เป็นอีกแนวทางที่ส่งเสริมการเรียนรู้เชิงลึกและต่อเนื่อง ผู้เรียนสามารถเข้าถึงธรรมะได้ทุกที่ทุกเวลา อีกทั้งยังสามารถฝึกปฏิบัติสมาธิผ่านแอปพลิเคชันต่าง ๆ ซึ่งช่วยส่งเสริมการฝึกจิตใจและจรรโลงสติปัญญา กล่าวได้ว่า การบูรณาการพุทธบริหารการศึกษากับเทคโนโลยีดิจิทัล ถือเป็นแนวทางสำคัญในการเผยแผ่พระพุทธศาสนาในศตวรรษที่ 21 โดยเน้นการเข้าถึงที่สะดวก เนื้อหาที่เข้าใจง่าย และการมีส่วนร่วมของผู้เรียน อันจะนำไปสู่การพัฒนาทั้งด้านปัญญาและจิตใจในสังคมร่วมสมัยอย่างยั่งยืน

Downloads

Download data is not yet available.

เอกสารอ้างอิง

ทิศนา แขมมณี. (2551). ศาสตร์การสอน : องค์ความรู้เพื่อการจัดการกระบวนการเรียนรู้ที่มีประสิทธิภาพ. (พิมพ์ครั้งที่ 7) . กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

ปัญญา ผิวเกลี้ยง. (2538). ความคิดเห็นของผู้บริหารและครูเกี่ยวกับการบริหารงานวิชาการของโรงเรียนอาชีวศึกษา. (วิทยานิพนธ์ครุศาสตร์อุตสาหกรรมมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา). บัณฑิตวิทยาลัย: สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง.

พระครูสกลธรรมสาธก (กิตฺติสมฺปนฺโน) และพระครูโอภาสนนทกิตติ์. (2559). พระพุทธศาสนาแห่งการเรียนรู้ที่ก้าวล้าศตวรรษที่ 21. วารสารครุศาสตร์ปริทรรศน์, 3(1), 72 - 77.

พระปลัดยี่แก้ว ธมฺมจาโร (สมงาม), สมชัย ศรีนอก และสมควร นามสีฐาน. (2567). การจัดการเรียนรู้วิชาพระพุทธศาสนาด้วยปาฏิหาริยธรรมเทศนา. วารสาร มจร อุบลปริทรรศน์, 9(1), 1791 - 1804.

พิชิต เชาว์ชาญ และศักดิ์ดา งานหมั่น. (2567). นวัตกรรมการเรียนรู้วิชาพระพุทธศาสนาในศตวรรษที่ 21 : การผสมผสานเทคโนโลยีกับธรรมะ. วารสาร มจร พุทธโสธรปริทรรศน์, 4(2), 160 - 174.

วัฒนาพร ระงับทุกข์. (2542). แผนการสอนที่เน้นผู้เรียนเป็นศูนย์กลาง. (พิมพ์ครั้งที่ 3). กรุงเทพฯ: วัฒนาพานิช.

สุวิทย์ มูลคำ และอรทัย มูลคำ. (2545). 21 วิธีการจัดการเรียนร้ ู: เพื่อพัฒนากระบวนการคิด. กรุงเทพฯ :ห้างหุ้นส่วนจำกัดภาพพิมพ์

อาภรณ์ ใจเที่ยง. (2542). พฤติกรรมการสอนภาษาไทย ระดับประถมศึกษา. นครปฐม: สถาบันราชภัฏนครปฐม.

เอกศักดิ์ บุตรลับ. (2537). ครูและการสอน (Teacher and Teaching). เพชรบุรี: ภาควิชาหลักสูตรและการสอน คณะวิชาครุศาสตร์: สถาบันราชภัฏเพชรบุรี.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

29-08-2025

รูปแบบการอ้างอิง

กิตฺติสาโร (สังโยฆะ) พ. ., โชติญาโณ (พันธ์เดช) พ. ., ธมฺมวรเมธี (ทันบาล) พ. ., & เหล่าทองสาร น. . (2025). การประยุกต์ใช้พุทธบริหารการศึกษาในการเผยแผ่พระพุทธศาสนาในยุคดิจิทัล. วารสารพุทธนวัตกรรมการศึกษา, 1(2), 61–74. สืบค้น จาก https://so14.tci-thaijo.org/index.php/jbei/article/view/1997