การจัดการเรียนรู้เชิงรุกโดยใช้ชุมชนเป็นฐานตามวงจรคุณภาพ ภายใต้พื้นที่นวัตกรรมการศึกษา: กรณีศึกษาโรงเรียนวัดบูรพาพิทยารามฯ จังหวัดจันทบุรี
คำสำคัญ:
การจัดการเรียนรู้เชิงรุก, ชุมชนเป็นฐาน, วงจรคุณภาพ, พื้นที่นวัตกรรมการศึกษาบทคัดย่อ
บทความนี้มีวัตถุประสงค์ เพื่อนำเสนอและวิเคราะห์กระบวนการการจัดการเรียนรู้เชิงรุกโดยใช้ชุมชนเป็นฐานตามวงจรคุณภาพ ภายใต้พื้นที่นวัตกรรมการศึกษา กรณีศึกษาโรงเรียนวัดบูรพาพิทยารามฯ จังหวัดจันทบุรี ซึ่งเป็นโรงเรียนขยายโอกาสที่มีการพัฒนาความร่วมมือกับชุมชน โรงเรียนได้ประยุกต์ใช้วงจรคุณภาพ PDCA ในการออกแบบและดำเนินการจัดการเรียนรู้เชิงรุกที่เชื่อมโยงกับบริบทของชุมชนอย่างเป็นระบบ โดยเริ่มต้นจากการออกแบบรายวิชาในหลักสูตรสถานศึกษาให้เชื่อมโยงกับบริบทท้องถิ่น (Plan), จัดการเรียนรู้เชิงรุก โดยใช้ชุมชนเป็นฐาน (Do), ประเมินผล โดยใช้วิธีการประเมินที่หลากหลาย (Check), พัฒนารายวิชา และปรับปรุงแผนการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ (Act) ซึ่งการดำเนินการดังกล่าวส่งผลให้ผู้เรียนเกิดทักษะการเรียนรู้ในศตวรรษที่ 21 ชุมชนเข้ามามีส่วนร่วมในการจัดการศึกษาอย่างเข้มแข็ง ซึ่งสอดคล้องกับเจตนารมณ์ของพื้นที่นวัตกรรมการศึกษา บทความนี้ชี้ให้เห็นถึงความสำเร็จของการบูรณาการหลักการจัดการเรียนรู้เชิงรุกเข้ากับภูมิปัญญาท้องถิ่นตามวงจรคุณภาพ เพื่อเป็นแนวทางปฏิบัติที่ดี (Best Practice) สำหรับสถานศึกษาอื่น ๆ ในพื้นที่นวัตกรรมการศึกษาต่อไป
Downloads
เอกสารอ้างอิง
กระทรวงศึกษาธิการ. (2560). แผนการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2560 - 2579. กรุงเทพฯ: กระทรวงศึกษาธิการ.
นิภาวรรณ เจริญลักษณ์, นริศรา กรุดนาค และเริงวิชญ์ นิลโคตร. (2568). พัฒนาแหล่งเรียนรู้ชุมชนภูมิปัญญาส้มโอนครชัยศรีบนฐานอัตลักษณ์เกาะลัดอีแท่น อำเภอสามพราน จังหวัดนครปฐม. วารสารปราชญ์ประชาคม, 3(4), 208 - 224.
ราชกิจจานุเบกษา. (2562). พระราชบัญญัติพื้นที่นวัตกรรมการศึกษา พ.ศ. 2562. เล่ม 136 ตอนที่ 56 ก. หน้า 202 - 220. 30 เมษายน 2562.
สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ. (2561). เศรษฐกิจพอเพียงกับการพัฒนาที่ยั่งยืน. กรุงเทพฯ: สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ.
สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาจันทบุรี เขต 1. (2567). แผนปฏิบัติการประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2567. จันทบุรี: สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาจันทบุรี เขต 1.
สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2562). การศึกษาไทยในศตวรรษที่ 21. กรุงเทพฯ: สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา.
สำนักงานสถิติจังหวัดจันทบุรี. (2566). รายงานสถานการณ์ทางเศรษฐกิจและสังคมจังหวัดจันทบุรี ปี 2566. กรุงเทพฯ: สำนักงานสถิติแห่งชาติ.
Chambers, R. (1997). Whose Eeality Counts? Putting the First Last. Intermediate Technology Publications.
Deming, W. E. (1986). Out of the Crisis. MIT Press.
Freire, P. (1970). Pedagogy of the Oppressed. Herder and Herder.
Kolb, D. A. (1984). Experiential learning: Experience as the Source of Learning and Development. Prentice - Hall.
Piaget, J. (1972). Psychology and Epistemology: Towards a Theory of Knowledge. Viking Press.
Putnam, R. D. (1993). Making Democracy Work: Civic Traditions in Modern Italy. Princeton University Press.
Trilling, B., & Fadel, C. (2009). 21st Century Skills: Learning for Life in Our Times. Jossey - Bass.
Vygotsky, L. S. (1978). Mind in Society: The Development of Higher Psychological Processes. Harvard University Press.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2025 วารสารพุทธนวัตกรรมการศึกษา

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความนี้ได้รับการเผยแพร่ภายใต้สัญญาอนุญาต Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International (CC BY-NC-ND 4.0) ซึ่งอนุญาตให้ผู้อื่นสามารถแชร์บทความได้โดยให้เครดิตผู้เขียนและห้ามนำไปใช้เพื่อการค้าหรือดัดแปลง หากต้องการใช้งานซ้ำในลักษณะอื่น ๆ หรือการเผยแพร่ซ้ำ จำเป็นต้องได้รับอนุญาตจากวารสาร






