พุทธปรัชญากับการพัฒนานาข้าวอินทรีย์: การเสริมสร้างคุณธรรม จริยธรรม และความพอเพียง
คำสำคัญ:
พุทธปรัชญา, นาข้าวอินทรีย์, คุณธรรม, จริยธรรม, ความพอเพียงบทคัดย่อ
บทความนี้มีวัตถุประสงค์ เพื่อศึกษาและวิเคราะห์การบูรณาการพุทธปรัชญากับการพัฒนานาข้าวอินทรีย์ในภาคเหนือของประเทศไทย โดยเน้นการเสริมสร้างคุณธรรม จริยธรรม และการดำรงชีวิตตามหลักความพอเพียง ผลการศึกษาพบว่า แนวคิดพุทธปรัชญา เช่น ไตรสิกขา ทิฏฐธัมมิกัตถะประโยชน์ 4 และมรรคมีองค์ 8 สอดคล้องกับหลักการเกษตรอินทรีย์ด้านสุขภาพ นิเวศ ความเป็นธรรม และการดูแลเอาใจใส่ การปฏิบัติจริงในชุมชนภาคเหนือพบว่า การมีส่วนร่วมของวัดและเครือข่ายชุมชน การใช้ระบบตรวจสอบคุณภาพแบบมีส่วนร่วม (PGS) และการสร้างตลาดสีเขียว ช่วยให้เกษตรกรดำเนินชีวิตอย่างสมดุล และสร้างภูมิคุ้มกันทางเศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อม บทความนี้ชี้ให้เห็นว่าการพัฒนานาข้าวอินทรีย์ภายใต้พุทธปรัชญาไม่เพียงเพิ่มผลผลิตทางเศรษฐกิจ แต่ยังเสริมสร้างคุณธรรม จริยธรรม และคุณภาพชีวิตที่ยั่งยืน
Downloads
เอกสารอ้างอิง
กัญญาณัฐ ปูนา. (2562). ข้อเสนอเชิงนโยบายในการบริหารจัดการการศึกษาเพื่อเสริมสร้างทักษะ อาชีพสำหรับนักเรียนระดับมัธยมศึกษาในโรงเรียนขยายโอกาสทางการศึกษาพื้นที่พิเศษ จังหวัดเชียงราย. วารสารบัณฑิตศึกษา มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงราย, 9(1), 135 - 148.
มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. (2539). พระไตรปิฎกภาษาไทยฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
พุทธทาสภิกขุ. (2542). พุทธปรัชญาเบื้องต้น. กรุงเทพฯ: ธรรมสภา.
พระธรรมปิฎก (ป.อ. ปยุตฺโต). (2546). พจนานุกรมพุทธศาสน์ ฉบับประมวลศัพท์ (พิมพ์ครั้งที่ 10). กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2545). แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 9 (พ.ศ. 2545 - 2549). กรุงเทพฯ: สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ.
สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2550). ปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง. กรุงเทพฯ: 21 เซ็นจูรี.
กรรณิการ์ ขาวเงิน และนันทพล โรจนโกศล. (2561). การพัฒนาคุณภาพมรรคมีองค์ 8 ของบุคคลตามหลักพระพุทธศาสนาเถรวาท. วารสาร มจร พุทธศาสตร์ปริทรรศน์, 2(2), 128 - 133.
พระครูปลัด สิวริศร์ สุทฺธิมโน และคณะ. (2563). การประยุกต์ใช้หลักทิฏฐธัมมิกัตถประโยชน์เพื่อการดำเนินชีวิต ของมนุษย์ในสังคมบริโภคนิยม. วารสารมหาจุฬานาครทรรศน์, 7(4), 149 - 151.
โภคานิตย์ เกศสุดา. (2019). การนำหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงมาใช้ในการจัดการวิสาหกิจชุมชนเกษตรอินทรีย์ ในจังหวัดชัยภูมิ. วารสารวิชาการและวิจัย มหาวิทยาลัยภาคตะวันออกเฉียงเหนือ, 9(1), 50 - 56.
กัมปนาท วงษ์วัฒนพงษ์. (2559). ผลกระทบของระบบการผลิตเกษตรเชิงพาณิชย์ต่อกลุ่มชาติพันธุ์ม้ง. วารสารเทคโนโลยีภาคใต้, 9(1), 69 - 74.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 วารสารพุทธนวัตกรรมการศึกษา
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความนี้ได้รับการเผยแพร่ภายใต้สัญญาอนุญาต Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International (CC BY-NC-ND 4.0) ซึ่งอนุญาตให้ผู้อื่นสามารถแชร์บทความได้โดยให้เครดิตผู้เขียนและห้ามนำไปใช้เพื่อการค้าหรือดัดแปลง หากต้องการใช้งานซ้ำในลักษณะอื่น ๆ หรือการเผยแพร่ซ้ำ จำเป็นต้องได้รับอนุญาตจากวารสาร
