องค์ประกอบของการบริหารสถานศึกษาสู่ความเป็นเลิศของโรงเรียนคุณภาพ ตามนโยบาย 1 อำเภอ 1 โรงเรียนคุณภาพ
คำสำคัญ:
การบริหารสถานศึกษา, ความเป็นเลิศ, โรงเรียนคุณภาพตามนโยบาย 1 อำเภอ 1 โรงเรียนคุณภาพ, องค์ประกอบบทคัดย่อ
บทความนี้มีวัตถุประสงค์ เพื่อเผยแพร่องค์ประกอบของการบริหารสถานศึกษาสู่ความเป็นเลิศของโรงเรียนคุณภาพตามนโยบาย 1 อำเภอ 1 โรงเรียนคุณภาพ ศึกษาข้อมูล โดยการวิเคราะห์เอกสารและวรรณกรรมที่เกี่ยวข้อง เครื่องมือที่ใช้ในการศึกษา คือ ตารางสังเคราะห์องค์ประกอบการบริหารสถานศึกษาสู่ความเป็นเลิศ
ผลการศึกษาพบว่า
องค์ประกอบของการบริหารสถานศึกษาสู่ความเป็นเลิศ ที่สามารถนำมาใช้ในการบริหารสถานศึกษาแบ่งออกเป็น 7 ด้านหลัก ได้แก่ 1) ด้านการนำองค์กร 2) ด้านการวางแผนเชิงกลยุทธ์
3) การจัดการกระบวนการ 4) ด้านการมุ่งเน้นทรัพยากรบุคคล 5) ด้านการให้ความสำคัญกับนักเรียนและผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย 6) ด้านการวัดผล การวิเคราะห์และการจัดการความรู้ 7) ด้านการมุ่งผลลัพธ์การดำเนินงาน ผลการศึกษานี้ชี้ให้เห็นว่า การบริหารโรงเรียนคุณภาพตามนโยบาย “1 อำเภอ 1 โรงเรียนคุณภาพ” สู่ความเป็นเลิศนั้นต้องบริหารโดยใช้องค์ประกอบทั้ง 7 ด้าน ข้อมูลที่ได้สามารถนำไปประยุกต์ใช้ในการวางแผนการพัฒนารูปแบบการบริหารสถานศึกษาสู่ความเป็นเลิศของโรงเรียนคุณภาพตามนโยบาย “1 อำเภอ 1 โรงเรียนคุณภาพ” ที่เหมาะสมต่อบริบทของแต่ละพื้นที่ และทำให้โรงเรียนคุณภาพตามนโยบาย “1 อำเภอ 1 โรงเรียนคุณภาพ”ของทุกอำเภอ ในแต่ละจังหวัดของประเทศไทย สามารถพัฒนาคุณภาพสถานศึกษาสู่ความเป็นเลิศได้ทัดเทียมโรงเรียนขนาดใหญ่ประจำจังหวัดในประเทศไทย ทำให้นักเรียนได้เรียนรู้ในสถานศึกษาที่มีความเป็นเลิศได้อย่างทั่วถึง
Downloads
เอกสารอ้างอิง
กระทรวงศึกษาธิการ. (2562). คู่มือการประเมินสถานศึกษาเพื่อรับรางวัลพระราชทานระดับประถมศึกษาและมัธยมศึกษา. กรุงเทพฯ: ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทยจำกัด.
ประเวศ เวชชะ. (2566). การออกแบบการวิจัย Research Design Five Approaches to Research. เชียงราย: มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงราย.
สถาบันเพิ่มผลผลิตแห่งชาติ. (2560). เกณฑ์รางวัลคุณภาพแห่งชาติเพื่อองค์กรที่เป็นเลิศ. กรุงเทพฯ: อินโนกราฟฟิกส์.
________. (2560). แนวทางการบริหารจัดการเพื่อความเป็นเลิศ. กรุงเทพฯ: สถาบันเพิ่มผลผลิตแห่งชาติ.
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2559). เกณฑ์รางวัลคุณภาพแห่งสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน (OBECQA). กรุงเทพฯ: ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย.
________. (2567). กางเป้าหมาย “1 อำเภอ 1 โรงเรียนคุณภาพ”. สืบค้นเมื่อ 4 พฤษภาคม 2568, จาก https://www.dailynews.co.th/news/3563155/.
________. (2567). แผนปฏิบัติการการขับเคลื่อนโครงการโรงเรียนคุณภาพตามนโยบาย 1 อำเภอ 1 โรงเรียนคุณภาพ ของโรงเรียนอนุบาลหนองแสง สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาอุดรธานี เขต 2 ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2567. สืบค้นเมื่อ 5 พฤษภาคม 2568, จากhttps://school.schoolmaster.in.th/super/modules/webconfig/file_upload /41020172/20240503235737.pdf
สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาระบบราชการ. (2557). PMQA เกณฑ์คุณภาพการบริหารจัดการภาครัฐ พ.ศ. 2558. กรุงเทพฯ: วิชั่นพริ้นท์แอนด์มีเดีย.
________. (2557). แนวทางการบริหารจัดการที่ดีของภาครัฐ (PMQA). กรุงเทพฯ: สำนักงาน ก.พ.ร.
________. (2562). PMQA การพัฒนาองค์การสู่ความเป็นเลิศ. กรุงเทพฯ: บริษัทวิชั่นพริ้นท์แอนด์มีเดีย จำกัด.
สำนักงานคณะกรรมการอุดมศึกษา. (2567). เกณฑ์คุณภาพการศึกษาเพื่อการดำเนินการที่เป็นเลิศ ฉบับปี 2567 - 2570. กรุงเทพฯ: ภาพพิมพ์.
สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2560). แผนการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2560 - 2579. กรุงเทพฯ: พริกหวานกราฟฟิคจำกัด.
สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาเชียงราย. (2566). รายงานผลการดำเนินงานประจำปีงบประมาณ 2566. เชียงราย: สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาเชียงราย.
สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาเชียงราย. (2567). รายงานผลการดำเนินงานประจำปีงบประมาณ 2567. เชียงราย: สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาเชียงราย.
สำนักทดสอบทางการศึกษา. (2560). คู่มือการประเมินสถานศึกษาเพื่อรับรางวัลพระราชทานระดับประถมศึกษาและมัธยมศึกษา. กรุงเทพฯ: ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย.
สุจริต คูณธนกุลวงศ์. (2562). การประกันคุณภาพกับรางวัลเดมมิง. สืบค้นเมื่อ 4 พฤษภาคม 2568, จาก http://www.cu-qa.chula.ac.th/Learning Sharing/Evalution030847.pdf
Akao, Y. (1995). Japan Quality Award (JQA) and Its Implications for Quality Management. Tokyo, Japan: Japan Quality Award Council.
Australian Excellence Award: AEA. (2019). Retrieved from http://www.ai-global.com.
Bounds, G.M. (1994). Beyond Total Quality Management: Toward the Emerging Paradigm. New York: McGraw - Hill.
Gaithersburg, M.D. (2008). Baldridge National Quality Program Educational Criteria for Performance Excellence. National Institute of Standard and Technology.
Hargreaves, A., & Fullan, M. (2020). Professional Capital: Transforming Teaching in Every School. Teachers College Press.
Japan Quality Award Council. (n.d.). Japan Quality Award Framework 2014. Retrieved from https://member.jqac.com/en/index.asp?page_no=9&patten_cd=12
Kimmons, R. (2022). Technology Integration for Meaningful Classroom Use: A Standards - Based Approach. Open Textbook Library.
_______. (2022). Technology Integration for Meaningful Classroom Use: A Standards-Based Approach. Open Textbook Library.
OECD. (2020). Education at a Glance 2020: OECD Indicators. OECD Publishing. https://doi.org/10.1787/69096873-en
_______. (2020). Education Responses to COVID-19: Embracing Digital Learning and Online Collaboration. Retrived from https://www.oecd.org/
Peters, T., & Waterman, R. (1982). In Search of Excellence: Lessons from America’s Best - Run Companies. New York: Harper & Row.
Spring. (2015). The Singapore Quality Award: SQA. Retrieved from http://www.spring.gov.sq/portal/product/awards/sqa/
Tee, N.G.P. (2003). The Singapore School and School Excellence Model. Educational Research for Policy and Practice, 2(1), 27 - 39. https://doi.org/10.1023/ A:1024469802298
UNESCO. (2021). Global Education Monitoring Report 2021/2: Non - State Actors in Education: Who Chooses? Who Loses? UNESCO Publishing.
World Bank. (2019). World Development Report 2019: The Changing Nature of Work. World Bank.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2025 วารสารพุทธนวัตกรรมการศึกษา
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความนี้ได้รับการเผยแพร่ภายใต้สัญญาอนุญาต Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International (CC BY-NC-ND 4.0) ซึ่งอนุญาตให้ผู้อื่นสามารถแชร์บทความได้โดยให้เครดิตผู้เขียนและห้ามนำไปใช้เพื่อการค้าหรือดัดแปลง หากต้องการใช้งานซ้ำในลักษณะอื่น ๆ หรือการเผยแพร่ซ้ำ จำเป็นต้องได้รับอนุญาตจากวารสาร
