แรงงานข้ามชาติกับอคติทางชาติพันธุ์ ความเกลียดชัง“คนอื่น” ในสังคมไทยที่กลายเป็นอุปสรรคต่อการคุ้มครองแรงงาน

บทคัดย่อ

บทความนี้มีจุดประสงค์สำคัญในการสะท้อนฉากทัศน์สังคมไทยที่มีการเปลี่ยนแปลงด้านเทคโนโลยีการผลิตและการเปลี่ยนแปลงโครงสร้างประชากร ส่งผลให้แรงงานซึ่งมีความสำคัญในการขับเคลื่อนการพัฒนาเศรษฐกิจไทยมีสัดส่วนลดลง จึงมีความจำเป็นที่จะต้องพึ่งพาแรงงานข้ามชาติในกลุ่มประเทศ CLM ประกอบด้วย กัมพูชา ลาว และเมียนมา แต่ถึงกระนั้นความเกลียดชังและอคติที่มีต่อแรงงานข้ามชาติกลับเป็นอุปสรรคต่อการคุ้มครองสิทธิแรงงาน จากมุมมองการแบ่งเขาแบ่งเราระหว่าง “คนไทย” และ “คนอื่น” ที่ถูกมองว่าเข้ามาฉกฉวยแย่งชิง “อัตลักษณ์” บางอย่างไปจากสังคมไทย ซึ่งมีพัฒนาการและเป็นผลมาจากความเป็นชาตินิยมที่ซึ่งเริ่มก่อตัวพร้อมกับยุครัฐสมัยใหม่ นำไปสู่การมองแรงงานข้ามชาติที่มีความต่างทางด้านชาติพันธุ์ ภาษา และวัฒนธรรมเป็นคนอื่นในสังคมไทย มีสถานะที่ด้อยกว่าและเป็นภัยคุกคามต่อสังคมไทย แม้ว่าที่ผ่านมารัฐ สื่อ และภาคประชาสังคมจะมีความพยายามผลักดันประเด็นเกี่ยวข้องกับการคุ้มครองสิทธิแรงงานข้ามชาติ แต่กลับต้องประสบปัญหาต่าง ๆ อาทิ ภาครัฐประสบปัญหาการขาดธรรมาภิบาลในการดำเนินงานเกี่ยวกับแรงงานข้ามชาติ สื่อบางส่วนขาดความรับผิดชอบต่อเนื้อหาและมุ่งเน้นการสร้างเนื้อหาที่เร้าอารมณ์ ก่อให้เกิดการเหมารวมและอคติ และภาคประชาสังคมขาดการเข้าไปมีส่วนร่วมในการตรวจสอบการทำงานของภาครัฐ คณะผู้จัดทำจึงมีข้อเสนอแนะเชิงนโยบายในการแก้ไขปัญหาธรรมาภิบาลภาครัฐ การพิจารณาการให้สิทธิในการจัดตั้งสหภาพแรงงาน     และส่งเสริมให้มีการบูรณาการกันระหว่างภาคส่วนต่าง ๆ ในการเป็นพื้นที่สำหรับเรียนรู้แลกเปลี่ยนวัฒนธรรมท่ามกลางความแตกต่างหลากหลาย เพื่อพัฒนาสังคมไทยให้เป็นสังคมคุณภาพที่โอบรับความหลากหลายอย่างเท่าเทียม