การจัดการเรียนรู้พลศึกษาสำหรับบุคคลที่มีความบกพร่องทางการเห็นภายใต้แนวคิด Universal Design for Learning
คำสำคัญ:
ความบกพร่องทางการเห็น, พลศึกษาสำหรับบุคคลพิเศษ, การออกแบบการเรียนรู้ที่เป็นสากล (UDL), มหาวิทยาลัยการกีฬาแห่งชาติบทคัดย่อ
บทความวิชาการนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อวิเคราะห์แนวคิดหลักการออกแบบการเรียนรู้ที่เป็นสากล (Universal Design for Learning: UDL) และนำเสนอแนวทางการจัดการเรียนรู้พลศึกษาสำหรับนักศึกษาที่มีความบกพร่องทางการเห็น ในบริบทมหาวิทยาลัยการกีฬาแห่งชาติ บทความนี้ใช้วิธีการศึกษาจากการทบทวนวรรณกรรมและเอกสารวิชาการที่เกี่ยวข้อง ทั้งงานวิจัยต่างประเทศและในประเทศ ครอบคลุมประเด็นด้าน UDL พลศึกษาสำหรับบุคคลพิเศษ (Adapted Physical Education: APE) และการเรียนรู้แบบเพื่อนช่วยเพื่อน (Peer-assisted Learning) ร่วมกับข้อมูลสถานการณ์บุคคลที่มีความบกพร่องทางการเห็นและแนวโน้มการศึกษาเรียนรวมในประเทศไทย
ผลการสังเคราะห์วรรณกรรมพบว่า แม้ UDL จะได้รับการยอมรับอย่างกว้างขวางในฐานะกรอบแนวคิดที่ช่วยลดอุปสรรคทางการเรียนรู้ แต่งานวิจัยส่วนใหญ่ยังกระจุกตัวอยู่ในบริบทการศึกษาทั่วไปของต่างประเทศ ขณะที่งานวิจัยไทยที่เกี่ยวข้องกับ UDL ยังจำกัดอยู่ในระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน และยังไม่พบงานวิชาการที่บูรณาการ UDL เข้ากับ APE และ Peer-assisted Learning ในบริบทสถาบันอุดมศึกษาเฉพาะทางด้านกีฬา บทความจึงสังเคราะห์องค์ความรู้เกี่ยวกับความหมาย ประเภท และผลกระทบของความบกพร่องทางการเห็นต่อการเรียนรู้และการเคลื่อนไหว หลักการของ APE และหลักการสำคัญสามประการของ UDL แล้วบูรณาการเป็นแนวทางเชิงปฏิบัติสำหรับมหาวิทยาลัยการกีฬาแห่งชาติ 5 ด้าน ได้แก่ 1) การพัฒนาหลักสูตรที่บูรณาการ UDL และ APE 2) การเสริมสมรรถนะผู้สอนด้านการปรับการสอนและกระบวนการเพื่อนช่วยเพื่อน 3) การพัฒนาสิ่งอำนวยความสะดวกและสภาพแวดล้อมทางกายภาพตามหลักการออกแบบที่เป็นสากล 4) การจัดระบบช่วยเหลือ ให้คำปรึกษา และดูแลด้านจิตสังคม และ 5) การส่งเสริมกีฬาเพื่อบุคคลที่มีความบกพร่องโดยให้ความสำคัญกับคุณภาพชีวิตควบคู่กับความเป็นเลิศทางกีฬา
เอกสารอ้างอิง
คณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ. (2568). สารเนื่องใน "วันบุคคลที่มีความบกพร่องแห่งชาติ" ประจำปี 2568. สืบค้นจาก https://www.nhrc.or.th/th/NHRC-News-and-Important-Events/16217
จินตนา สุริยพงศ์ และ วีรมลล์ โล้เจริญรัตน์. (2567). ผลการจัดการเรียนรู้ที่มีต่อผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนรายวิชาคณิตศาสตร์ตามหลักการออกแบบการเรียนรู้ที่เป็นสากล สำหรับนักเรียนที่มีความต้องการจำเป็นพิเศษ ในห้องเรียนการศึกษาพิเศษ ชั้นประถมศึกษาปีที่ 1. วารสาร มจร อุบลปริทรรศน์, 9(3), 1037-1048.
ดรุณนภา นาชัยฤทธิ์. (2550). ผลการเรียนจากบทเรียนมัลติมีเดียบนระบบเครือข่ายที่พัฒนาตามแนวคอนสตรัคติวิสต์เรื่องการประยุกต์ใช้เทคโนโลยีการศึกษาในห้องเรียน ของนิสิตปริญญาตรี สาขาวิชาเทคโนโลยีและสื่อสารการศึกษา [ปริญญานิพนธ์การศึกษามหาบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.
นวรัตน์ หัสดี. (2559). การสอนพลศึกษาสำหรับเด็กพิเศษ. วารสารครุศาสตร์, 44(2), 259-269
ปนัดดา วงค์จันตา. (2563). การส่งเสริมศักยภาพด้านพลศึกษาของนักเรียนที่มีความบกพร่องทางการได้ยิน โรงเรียนเศรษฐเสถียร ในพระราชูปถัมภ์. วารสารวิจัยและพัฒนาการศึกษาพิเศษ, 9(1), 44-55.
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2565). แนวทางการจัดการศึกษาสำหรับนักเรียนพิการเรียนรวม. กระทรวงศึกษาธิการ.
สำนักงานปลัดกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม. (ม.ป.ป.). นักศึกษาปัจจุบันที่มีความบกพร่อง. ศูนย์กลางข้อมูลเปิด (MHESI Open Data). สืบค้นจาก https://data.mhesi.go.th/dataset/univ_std_11_07
Al-Azawei, A., Serenelli, F., & Lundqvist, K. (2016). Universal Design for Learning (UDL): A content analysis of peer-reviewed journal papers from 2012 to 2015. Journal of the Scholarship of Teaching and Learning, 16(3), 39-56.
American Foundation for the Blind. (2024). What is blindness and low vision? American Foundation for the Blind.
CAST. (2024). Universal Design for Learning guidelines version 3.0. CAST.
Doyle, A. J., O'Toole, M., Cassidy, D., & Condron, C. M. (2025). Universal Design for Learning (UDL) in simulation-based health professions education. Advances in Simulation, 10(33). https://doi.org/10.1186/s41077-025-00361-3
Haegele, J. A., & Porretta, D. L. (2015). Physical activity and school-age individuals with visual impairments: A literature review. Adapted Physical Activity Quarterly, 32(1), 68–82. https://doi.org/10.1123/APAQ.2013-0110
Haegele, J. A., & Zhu, X. (2017). Experiences of individuals with visual impairments in integrated physical education: A retrospective study. Research Quarterly for Exercise and Sport, 88(4), 425–435. https://doi.org/10.1080/02701367.2017.1346785
Hallahan, D. P., Kauffman, J. M., & Pullen, P. C. (2022). Exceptional learners: An introduction to special education (15th ed.). Pearson.
Imel, S. (1994). Peer tutoring. ERIC Clearinghouse on Adult, Career, and Vocational Education.
Kohn, A., & Vajda, D. (1975). Peer-mediated instruction and learning. Educational Research Press.
Lieberman, L. J., & Houston-Wilson, C. (2018). Strategies for inclusion: A handbook for physical educators (3rd ed.). Human Kinetics.
Lieberman, L. J., Houston-Wilson, C., & Kozub, F. M. (2002). Perceived barriers to including students with visual impairments in general physical education. Adapted Physical Activity Quarterly, 19(3), 364–377. https://doi.org/10.1123/apaq.19.3.364
Lieberman, L. J., Robinson, B., & Rollheiser, H. (2019). Teaching students with visual impairments. In J. P. Winnick & D. L. Porretta (Eds.), Adapted physical education and sport (6th ed., pp. 263–282). Human Kinetics.
Maheady, L., Mallette, B., Harper, G. F., Sacca, M. K., & Pomerantz, D. S. (1994). The effects of reciprocal peer tutoring on the academic achievement of students with mild disabilities in secondary general education classes. Exceptional Children, 60(6), 545–555.
Meyer, A., Rose, D. H., & Gordon, D. (2014). Universal Design for Learning: Theory and practice. CAST Professional Publishing.
Miller, A., Barbetta, P. M., & Heron, T. E. (1994). Effects of classwide peer tutoring on the acquisition of sight words. Journal of Applied Behavior Analysis, 27(2), 289–300.
Preety, & Rani, R. (2024). Enhancing learning and exploring Universal Design for Learning (UDL) principles and practices in the classroom. International Journal of Novel Research and Development, 9(9), c640-c649.
Rao, K., Ok, M. W., & Bryant, B. R. (2014). A review of research on Universal Design educational models. Remedial and Special Education, 35(3), 153–166. https://doi.org/10.1177/0741932513518980
Sherrill, C. (2004). Adapted physical activity, recreation, and sport: Crossdisciplinary and lifespan (6th ed.). McGraw-Hill.
Thomas, S. B. (1993). Peer tutoring in higher education. Routledge.
Topping, K. J. (2001). Peer assisted learning: A practical guide for teachers. Brookline Books.
Winnick, J. P., & Porretta, D. L. (2017). Adapted physical education and sport (6th ed.). Human Kinetics.
World Health Organization. (2023). Blindness and vision impairment. World Health
Organization.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 วารสารครุพัฒนาปริทรรศน์
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความนี้ได้รับการเผยแพร่ภายใต้สัญญาอนุญาต Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International (CC BY-NC-ND 4.0) ซึ่งอนุญาตให้ผู้อื่นสามารถแชร์บทความได้โดยให้เครดิตผู้เขียนและห้ามนำไปใช้เพื่อการค้าหรือดัดแปลง หากต้องการใช้งานซ้ำในลักษณะอื่น ๆ หรือการเผยแพร่ซ้ำ จำเป็นต้องได้รับอนุญาตจากวารสาร
