รูปแบบการพัฒนาสมรรถนะครูมัธยมศึกษาในศตวรรษที่ 21 โรงเรียนสังกัดเทศบาล ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ

Main Article Content

รสสุคนธ์ คำสุข
ศิกานต์ เพียรธัญญกรณ์
วัฒนา สุวรรณไตรย์

บทคัดย่อ

        การวิจัยครั้งนี้มีความมุ่งหมายเพื่อ (1) ศึกษาองค์ประกอบและความต้องการจำเป็นในการพัฒนาองค์ประกอบสมรรถนะครูในศตวรรษที่ 21 (2) สร้างและพัฒนารูปแบบสมรรถนะครู (3) ศึกษาผลของการทดลองใช้รูปแบบการพัฒนาสมรรถนะครู การดำเนินการวิจัยมี 3 ระยะ 7 ขั้นตอน คือ ระยะที่ 1 ศึกษารูปแบบการพัฒนาสมรรถนะครู ใช้วิธีการสัมภาษณ์เชิงลึก และแบบสอบถามความต้องการจำเป็นในการพัฒนาสมรรถนะครู ระยะที่ 2 จัดทำรูปแบบการพัฒนาสมรรถนะครู โดยผู้เชี่ยวชาญ จำนวน 6 คน ตรวจสอบความเหมาะสมของรูปแบบ ระยะที่ 3 ทดลองใช้รูปแบบการพัฒนาสมรรถนะครู กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการพัฒนา คือ ครูมัธยมศึกษา โรงเรียนชุมชนเทศบาล ๓ (พินิจพิทยานุสรณ์) จำนวน 32 คน
           ผลการวิจัย พบว่า (1) องค์ประกอบสมรรถนะครู มี 3 สมรรถนะ 10 องค์ประกอบย่อย และความต้องการจำเป็นในการพัฒนาสมรรถนะครูจากสูงสุดไปหาต่ำสุด ได้แก่ สมรรถนะประจำสายงาน สมรรถนะหลัก และสมรรถนะส่วนบุคคล (2) รูปแบบการพัฒนาสมรรถนะครู ประกอบด้วย หลักการ วัตถุประสงค์ เนื้อหา กระบวนการพัฒนา สื่อและแหล่งเรียนรู้ และการวัดและประเมินผล องค์ประกอบของรูปแบบ พบว่า โดยภาพรวมมีความเหมาะสมอยู่ในระดับมาก (3) การทดลองใช้รูปแบบการพัฒนาสมรรถนะครู พบว่า สมรรถนะครูมีความก้าวหน้าโดยรวมร้อยละ 88.35 เมื่อพิจารณาเป็นรายสมรรถนะ พบว่า สมรรถนะส่วนบุคคลมีพัฒนาเพิ่มขึ้นมากที่สุด ร้อยละ 92.94 รองลงมาคือสมรรถนะหลัก ร้อยละ 87.59 และสมรรถนะประจำสายงาน ร้อยละ 84.30

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
คำสุข ร. ., เพียรธัญญกรณ์ ศ. ., & สุวรรณไตรย์ ว. . (2025). รูปแบบการพัฒนาสมรรถนะครูมัธยมศึกษาในศตวรรษที่ 21 โรงเรียนสังกัดเทศบาล ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ. วารสารวิจัยและพัฒนาอนุภูมิภาคลุ่มน้ำโขง, 4(2), 37–49. สืบค้น จาก https://so14.tci-thaijo.org/index.php/RDGMSJournal/article/view/1559
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

จอมภัค จันทะคัต. (2561). ปัจจัยสมรรถนะที่มีอิทธิพลต่อประสิทธิภาพการทำงานของอาจารย์สถาบันอุดมศึกษาในจังหวัดนครราชสีมา. วารสารวิชาการบริหารธุรกิจ สมาคมสถาบันอุดมศึกษาเอกชนแห่งประเทศไทยในพระราชูปถัมภ์สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี, 7(1), 162–177.

จิตติกา ชัยภักดี. (2560). แนวทางการเสริมสร้างสมรรถนะในการปฏิบัติงานของครูในโรงเรียนสังกัดองค์การบริหารส่วนจังหวัดนครราชสีมา (วิทยานิพนธ์ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยมหาสารคาม).

ธนกฤต อั้งน้อย. (2563). รูปแบบการพัฒนาสมรรถนะครูใหม่ในศตวรรษที่ 21 ตามแนวคิดโรงเรียนเป็นองค์กรแห่งการเรียนรู้ (วิทยานิพนธ์ดุษฎีบัณฑิต, มหาวิทยาลัยนเรศวร).

ธาริณี จินดาธรรม. (2560). กลยุทธ์การเสริมสร้างสมรรถนะการปฏิบัติงานของครูโรงเรียนสังกัดองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในเขตภาคเหนือตอนบน (วิทยานิพนธ์ดุษฎีบัณฑิต, มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงราย).

นัจภัค บูชาพิมพ์. (2560). รูปแบบการพัฒนาสมรรถนะผู้บริหารสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน เพื่อมุ่งสู่การเป็นองค์การแห่งการเรียนรู้. วารสารศิลปากรศึกษาศาสตร์วิจัย, 10(2), 25–38.

เผชิญ กิจระการ, และสมนึก ภัททิยธนี. (2545). การวิจัยทางการศึกษา: แนวทางและกระบวนการ. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

พิมพันธ์ เดชะคุปต์ และ พเยาว์ ยินดีสุข. (2559). สอนเด็กทำโครงงาน สอนอาจารย์ทำวิจัยปฏิบัติการในชั้นเรียน (PBL-CAR). กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

รินนา ราชชารี. (2567). รูปแบบการพัฒนาสมรรถนะรองผู้อำนวยการสถานศึกษาในยุคปกติใหม่ สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษา ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ (วิทยานิพนธ์ ค.ด., มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร).

วนิดา ภูชำนิ. (2564). การพัฒนาสมรรถนะของครูเพื่อการจัดการเรียนรู้ในศตวรรษที่ 21: กรณีโรงเรียนบ้านนาตาลคำข่า (วิทยานิพนธ์ ปร.ด., มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร).

สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา กระทรวงศึกษาธิการ. (2562).แนวทางการพัฒนาสมรรถนะผู้เรียน ระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน. กรุงเทพมหานคร: สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา.

สิริวดี ชูเชิด. (2565). การศึกษาสภาพการบริหารงานกิจการนักศึกษามหาวิทยาลัยราชภัฏสวนดุสิต (วิทยานิพนธ์บริหารธุรกิจมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยศรีปทุม).

สุวิมล ว่องวาณิช. (2558). การวิจัยประเมินความต้องการจำเป็น (พิมพ์ครั้งที่ 3). กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

อริสา นพคุณ. (2560). การพัฒนาสมรรถนะครูในสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษานครราชสีมา (วิทยานิพนธ์ปริญญาปรัชญาดุษฎีบัณฑิต, มหาวิทยาลัยราชภัฏนครราชสีมา).

Borg, W. R., & Gall, M. D. (1989). Educational research: An introduction (5th ed.). Longman.

Bryant, J., & Poustie, K. (2001). Competencies needed by public library staff. Bertelsmann Foundation.

Daft, R. L. (1994). Management (3rd ed.). Dryden Press.

Erviana, V. Y. (2021). The level of understanding towards teachers’ competency among elementary schools in urban areas of Yogyakarta. Psychology and Education Journal, 58(1), 356–365.

Good, C. V. (1973). Dictionary of education (3rd ed.). McGraw-Hill.

Habibi, A. (2023). Education abroad bridging scholarship and practice: A review of teacher professional development programs. Research in Comparative & International Education, 18(3), 320–334.

Jan, H. (2017). Teacher of 21st century: Characteristics and development. Research on Humanities and Social Sciences, 7(9), 50–54.

Kaufman, R., Rojas, A. M., & Mayer, H. (1993). Needs assessment: A user’s guide. Englewood Cliffs, NJ: Educational Technology Publications.

Krejcie, R. V., & Morgan, D. W. (1970). Determining sample size for research activities. Educational and Psychological Measurement, 30(3), 607–610.

McClelland, D. C. (1973). Testing for competence rather than for intelligence. American Psychologist, 28(1), 1–14.

National Institute of Education. (2009). A teacher education model for the 21st century: A report by the National Institute of Education, Singapore. Office of Education Research, NIE/NTU.

Saavedra, A. & Opfer, V. (2012). Teaching and learning 21st century skills: Lessons from the learning sciences. A Global Cities Education Network Report. New York: Asia Society.

Scott, C. L. (2015). The futures of learning 3: What kind of pedagogies for the 21st century. Education Research and Foresight Working Papers. Retrieved from https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000243126?posInSet=1&queryId=6d407fc9-767e-4ad5-a8a2-ebc89b200874

UNESCO. (2022). UNESCO. (2022). Reimagining education leadership for resilience and sustainability. Retrieved from https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000380985