ผลของโปรแกรมทฤษฎีแรงจูงใจในการส่งเสริมสุขภาพและป้องกันโรคต่อพฤติกรรมการป้องกันอันตรายจากการใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืชของเกษตรกรผู้ปลูกอ้อยในพื้นที่โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลหนองบัวน้อย อำเภอเกษตรสมบูรณ์ จังหวัดชัยภูมิ

ผู้แต่ง

  • ชูศรี สมคำศรี

บทคัดย่อ

ชูศรี สมคำศรี
โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลหนองบัวน้อย จังหวัดชัยภูมิ



บทคัดย่อ
การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาผลของโปรแกรมทฤษฎีแรงจูงใจในการส่งเสริมสุขภาพและป้องกันโรคต่อพฤติกรรมการป้องกันอันตรายจากการใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืชของเกษตรกรผู้ปลูกอ้อยในพื้นที่โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลหนองบัวน้อย อำเภอเกษตรสมบูรณ์ จังหวัดชัยภูมิ กลุ่มตัวอย่างที่ศึกษาแบ่งออกเป็น 2 กลุ่ม คือกลุ่มทดลองและกลุ่มเปรียบเทียบ โดยสุ่มแบบเจาะจง แบ่งออกเป็น กลุ่มทดลอง 30 คน และกลุ่มควบคุม 30 คน เก็บรวบรวมข้อมูลโดยใช้แบบสอบถาม ได้แก่ ข้อมูลทั่วไป การรับรู้ความรุนแรงจากการใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืช การรับรู้โอกาสเสี่ยงจากการได้รับสารเคมีกำจัดศัตรูพืช ความคาดหวังในประสิทธิผลของการป้องกันอันตรายจากการใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืช การรับรู้ความสามารถของตนเองในการป้องกันอันตรายจากการใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืช และพฤติกรรมการป้องกัน อันตรายจากการใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืช วิเคราะห์ข้อมูลโดยการวิเคราะห์ความแปรปรวนสองทางแบบวัดซ้ำ ผลการศึกษาพบว่า หลังการทดลอง กลุ่มทดลองมีคะแนนเฉลี่ยการรับรู้ความรุนแรงจากการใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืช การรับรู้โอกาสเสี่ยงจากการได้รับสารเคมีกำจัดศัตรูพืช ความคาดหวังในประสิทธิผลของการป้องกันอันตรายจากการใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืช การรับรู้ความสามารถของตนเองในการป้องกันอันตรายจากการใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืชและพฤติกรรมการป้องกันอันตรายจากการใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืช สูงกว่าก่อนการทดลองอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p<0.01) การนำโปรแกรมการประยุกต์ทฤษฎีแรงจูงใจในการส่งเสริมสุขภาพป้องกันโรคต่อพฤติกรรมการป้องกันอันตรายจากการใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืชของเกษตรกรผู้ปลูกอ้อย ระยะเวลา 10 สัปดาห์ สามารถทำให้ค่าเฉลี่ยคะแนนพฤติกรรมการป้องกันอันตรายจากการใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืชของเกษตรกรมีแนวโน้มดีขึ้น ถือเป็นการดีของการเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมการป้องกันอันตรายจากการใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืชของเกษตรกรได้



คำสำคัญ:
ทฤษฎีแรงจูงใจ; การส่งเสริมสุขภาพ; พฤติกรรมการป้องกันอันตราย; สารเคมีกำจัดศัตรูพืช

เอกสารอ้างอิง

สำนักงานเศรษฐกิจการเกษตร. รายละเอียดภาวะเศรษฐกิจการเกษตร [อินเทอร์เน็ต]. [สืบค้นเมื่อ 14 ต.ค. 2568]. แหล่งข้อมูล: http://www.oae.go.th/view/รายละเอียดภาวะเศรษฐกิจการเกษตร/28911/TH-TH

คลังข้อมูลด้านการแพทย์และสุขภาพ กระทรวงสาธารณสุข. โรคจากการประกอบอาชีพและสิ่งแวดล้อม [อินเทอร์เน็ต]. [สืบค้นเมื่อ 3 มิ.ย. 2568]. แหล่งข้อมูล: https://hdcservice.moph.go.th/hdc/main/index.php

กองโรคจากการประกอบอาชีพและสิ่งแวดล้อม. รายงานประจำปี 2562 กองโรคจากการประกอบอาชีพและสิ่งแวดล้อม: การจัดการของจังหวัดในการเฝ้าระวัง ป้องกัน และควบคุมโรค. กรุงเทพมหานคร: อักษรกราฟฟิคแอนด์ดีไซน์; 2563.

สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดชัยภูมิ. ระบบคลังข้อมูลสุขภาพ Health Data Center (HDC) ระดับจังหวัด [อินเทอร์เน็ต]. [สืบค้นเมื่อ 3 มิ.ย. 2568]. แหล่งข้อมูล: https://hdc.moph.go.th/cpm/public/main

สำนักโรคจากการประกอบอาชีพและสิ่งแวดล้อม. แผนยุทธศาสตร์การพัฒนาสุขภาพผู้ประกอบอาชีพและผู้ได้รับผลกระทบจากมลพิษ สิ่งแวดล้อม ประจำปี พ.ศ. 2560-2564. นนทบุรี: สำนักโรคจากการประกอบอาชีพและสิ่งแวดล้อม; 2560.

โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลหนองบัวน้อย. รายงานประจำปี 2567: เอกสารรายงานผลการปฏิบัติงานอาชีวอนามัยแบบ อส 1-3 ประจำปี 2567. ชัยภูมิ: พัฒนาสื่อการเรียนการสอน; 2567.

จิตติมา ทับชม. ผลของโปรแกรมการประยุกต์ทฤษฎีแรงจูงใจเพื่อป้องกันโรคต่อพฤติกรรมการป้องกันอันตรายจากการใช้สารเคมีกำจัดวัชพืชของเกษตรกรไร่อ้อย. วารสารวิจัยสาธารณสุขศาสตร์ 2557;11:50-69.

สภาเกษตรแห่งชาติ. ยุทธศาสตร์สภาเกษตรกรแห่งชาติปี 2568-2573 [อินเทอร์เน็ต]. [สืบค้นเมื่อ 1 ต.ค. 2568]. แหล่งข้อมูล: https://www.nfc.or.th/content/category/masterpiece/masterpiece

บุญชม ศรีสะอาด. การวิจัยสำหรับครู. พิมพ์ครั้งที่ 1. กรุงเทพมหานคร: สุวีริยาสานส์; 2546.

ปรารถนา ทัดเทียมพงษ์. ความรู้และพฤติกรรมการการป้องกันตนเองจากการใช้สารเคมีกำจัด ศัตรูพืชของเกษตรกรผู้ปลูกข้าว: กรณีศึกษาตำบลคุยบ้านโอง อำเภอพรานกระต่าย จังหวัดกำแพงเพชร. วารสารพุทธศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย 2565;4:90-150.

ขจรศักดิ์ ผิวเกลี้ยง, พรสุข หุ่นนิรันดร์. การพัฒนารูปแบบการป้องกันผลกระทบทางสุขภาพ และความปลอดภัยจากการใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืชของเกษตรกรโดยการมีส่วนร่วมของชุมชนในจังหวัดสุพรรณบุรี. วารสารสังคมศาสตร์และมานุษยวิทยาเชิงพุทธ 2565;7(5):158-74.

เบญจมาศ ทองมาก. ประสิทธิผลของโปรแกรมแรงจูงใจร่วมกับแรงสนับสนุนทางสังคมต่อการใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืชของเกษตรกร อำเภอบ้านด่าน จังหวัดบุรีรัมย์ [วิทยานิพนธ์ปริญญาวิทยาศาสตรมหาบัณฑิต]. นครราชสีมา: วิทยาลัยนครราชสีมา; 2560. 75 หน้า.

ศิริพรรณ นาคน้อย, อรวรรณ แก้วบุญชู, ทัศนีย์ รวิวรกุล, กิติพงษ์ หาญเจริญ, อัจฉรา เดชขุน. ผลของโปรแกรมป้องกันการรับสัมผัสสารกำจัดศัตรูพืชกลุ่มออร์กาโนฟอสเฟต/คาร์บาเมตต่อพฤติกรรมป้องกันการสัมผัสสารกำจัดศัตรูพืช ระดับเอนไซม์โคลีนเอสเตอร์เรสในซีรั่ม และค่า SDPTG aging index ในชาวนาไทย จังหวัดกำแพงเพชร. วารสารพิษวิทยาไทย 2560;32(2):41-60.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

28-12-2025

รูปแบบการอ้างอิง

ชูศรี สมคำศรี. (2025). ผลของโปรแกรมทฤษฎีแรงจูงใจในการส่งเสริมสุขภาพและป้องกันโรคต่อพฤติกรรมการป้องกันอันตรายจากการใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืชของเกษตรกรผู้ปลูกอ้อยในพื้นที่โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลหนองบัวน้อย อำเภอเกษตรสมบูรณ์ จังหวัดชัยภูมิ. วารสารการสร้างเสริมสุขภาพไทย, 4(4). สืบค้น จาก https://so14.tci-thaijo.org/index.php/thpjournal/article/view/3144