ความรอบรู้สุขภาพ ในการส่งเสริมสุขภาพ ป้องกันโรคไม่ติดต่อเรื้อรังกับภาวะสุขภาพของผู้สูงอายุ กรุงเทพมหานคร

บทคัดย่อ

ภูเบศร์ แสงสว่าง
คณะสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล

อุมาวดี เหลาทอง
คณะสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล

ทวีวรรณ เปลี่ยนม่วง
คณะสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล

อังสนา บุญธรรม
คณะสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล



บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างความรอบรู้สุขภาพ ในการส่งเสริมสุขภาพ ป้องกันโรคไม่ติดต่อเรื้อรังกับภาวะสุขภาพของผู้สูงอายุในกรุงเทพมหานคร โดยใช้การศึกษาแบบภาคตัดขวาง กลุ่มตัวอย่างเป็นผู้สูงอายุ 60 ปีขึ้นไป จำนวน 155 คน ที่อาศัยอยู่ในชุมชนย่านโยธี กรุงเทพมหานคร เขตพญาไท 4 ชุมชน และเขตราชเทวี 1 ชุมชนเก็บข้อมูลโดยใช้แบบสัมภาษณ์ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา Pearson's correlation coefficient และ linear regression ผลการศึกษา พบว่า ผู้สูงอายุส่วนใหญ่มีความรอบรู้สุขภาพ ในการส่งเสริมสุขภาพ ป้องกันโรคไม่ติดต่อเรื้อรังในระดับพอใช้ (ร้อยละ 61.3) และมีสถานะสุขภาพในระดับดี (ร้อยละ 77.4) อย่างไรก็ตามความรอบรู้สุขภาพโดยรวมไม่มีความสัมพันธ์กับสถานะสุขภาพ (p<0.05) แต่พบว่า มิติความเข้าใจ การกระทำ การปฏิบัติ และการบอกต่อเพื่อส่งเสริมสุขภาพและป้องกันโรค มีความสัมพันธ์ทางบวกกับสถานะสุขภาพอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p<0.05) โดยมีมิติความเข้าใจ และมิติการกระทำการปฏิบัติ เพื่อส่งเสริมสุขภาพและป้องกันโรค ที่ร่วมกันทำนายสถานะสุขภาพของผู้สูงอายุได้ร้อยละ 12.5 (R2=0.125) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ข้อเสนอแนะคือ หน่วยงานและองค์กรที่เกี่ยวข้อง ควรส่งเสริมความรอบรู้สุขภาพ และการเข้าถึงข้อมูลที่น่าเชื่อถือรวมถึงการเยี่ยมครัวเรือนอย่างต่อเนื่อง เพื่อเพิ่มศักยภาพในการดูแล สุขภาพและป้องกันโรคของผู้สูงอายุ



คำสำคัญ: ความรอบรู้, การส่งเสริมสุขภาพ; โรคไม่ติดต่อเรื้อรัง; สถานะสุขภาพ; ผู้สูงอายุ; กรุงเทพมหานคร