พลังแห่งความหวัง: การขับเคลื่อนระบบสาธารณสุขไทยภายใต้ความเหลื่อมล้ำทางเศรษฐกิจ

เกษราภรณ์ เสนนอก

ผู้แต่ง

เกษราภรณ์ เสนนอก

บทคัดย่อ

เกษราภรณ์ เสนนอก
โรงพยาบาลมหาราชนครราชสีมา จังหวัดนครราชสีมา

บทคัดย่อ
ความหวังเป็นกลไกทางจิตวิทยาที่ส่งเสริมการกำหนดเป้าหมาย การวางแผน และแรงจูงใจในการเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมด้านสุขภาพ บทความนี้เป็นการทบทวนวรรณกรรมเชิงนโยบาย โดยบูรณาการทฤษฎีความหวัง (Hope Theory) กับบริบทระบบสาธารณสุขไทยที่กำลังเผชิญความเหลื่อมล้ำทางเศรษฐกิจ เพื่อเสนอแนวทางการประยุกต์ใช้กลยุทธ์ที่มุ่งเน้นความหวัง (hope-centered strategies) ในการพัฒนานโยบายสาธารณสุขให้มีความเป็นธรรมและเข้าถึงได้มากขึ้น โดยใช้กรอบแนวคิดจากทฤษฎีของ Snyder ผนวกกับวัฒนธรรมไทย เช่น แนวคิดเรื่อง \"ความเกรงใจ\" และ \"ความสุข\" รวมถึงตัวอย่างกรณีศึกษาจากทั้งในและต่างประเทศ เพื่อแสดงให้เห็นถึงบทบาทของความหวังในการส่งเสริมการเข้าถึงบริการ สุขภาพ การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพ และการเสริมสร้างพลังอำนาจของชุมชนในระดับปฏิบัติการ

คำสำคัญ: ความหวัง; ระบบสาธารณสุขไทย; ความเหลื่อมล้ำทางเศรษฐกิจ

เอกสารอ้างอิง

Snyder CR, Harris C, Anderson JR, Holleran SA, Irving LM, Sigmon ST, et al. The will and the ways: development and validation of an individual-differences measure of hope. J Pers Soc Psychol 1991;60(4):570-85.

Luthans F, Avolio BJ, Avey JB, Norman SM. Positive psychological capital: measurement and relationship with performance and satisfaction. Pers Psychol 2007;60(3):541-72.

Snyder CR. Hope Theory: rainbows in the mind. Psychol Inq 2002;13(4):249-75.

Duggleby W, Wright K, Williams A. Hope, self-efficacy, spiritual well-being and job satisfaction. J Adv Nurs 2016;72(11):2682-92.

Phan SV, Thian L, Park T. Cultural influences on hope: a Thai perspective. Int J Psychol 2020;55(3):356-65.

Larsen DK, Larsen JL. The effect of hope on symptoms of depression in hospitalized older patients. Int J Nurs Stud 2004;41(5):547-55.

Boonyasai T, Jitapunkul S. Community resilience in response to COVID-19 in Thailand: a case study. Asian J Public Health 2022;5(2):123-35.

Tangcharoensathien V, Tantivess S, Teerawattananon Y, Auamkul N, Whittaker M. Universal coverage and its impact on reproductive health services in Thailand. Reprod Health Matters 2002;10(20):59-69.

Lertrat A, Tangcharoensathien V. Economic disparities and health inequities in Thailand. BMC Public Health 2019;19(1):213-20.

Zentner M, Ruch W. The role of hope in coping with economic stress: a cross-cultural study. J Happiness Stud 2020;21(4):1123-37.

Tangcharoensathien V, Thammatach-Aree J, Witthayapipopsakul W, Viriyathorn S, Kulthanmanusorn A, Patcharanarumol W. Political economy of Thailand’s tax-financed universal coverage scheme. Bull World Health Organ 2020;98(2):140–45.

Skinner EA, Zimmer-Gembeck MJ. The development of coping: stress, neurophysiology, social relationships, and resilience during childhood and adolescence. Annu Rev Psychol 2007;58:119-44.

Chuenchom T, Assanangkornchai S, Pattanasiriwong P. The role of Buddhist meditation in enhancing hope and reducing stress among Thai public health workers. J Altern Complement Med 2021;27(6):435-42.

Pargament KI. The psychology of religion and coping: theory, research, practice. New York: Guilford Press; 2001.

Boonhong C, Wattanaporn K, Ruengorn C, Awiphan R, Wongpakaran N, Wongpakaran T, Nochaiwong S. Association of job loss, income loss, and financial burden with adverse mental health outcomes during COVID-19 in Thailand: a nationwide cross-sectional study. Depress Anxiety 2021;38(6):648–60.

Tangcharoensathien V, Wibulpolprasert S. Thailand: health system review. Health Systems & Reform 2019;5(2):125-45.