การพัฒนาเครื่องมือในการวิเคราะห์ทุนทางสังคมเพื่อการพัฒนาชุมชนท้องถิ่นเข้มแข็ง
บทคัดย่อ
สินีนุช ครุฑเมือง แสนเสริมมหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช จังหวัดนนทบุรี
นิสา รัตนดิลก ณ ภูเก็ต
สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ
ปิยะวัฒน์ เจริญศักดิ์
มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช จังหวัดนนทบุรี
เฉลิมพล จงวิทูกิจ
มหาวิทยาลัยศรีปทุม กรุงเทพมหานคร
บทคัดย่อ
การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษารูปแบบทุนทางสังคม (social capital) ของเครือข่ายร่วมสร้างชุมชนท้องถิ่นน่าอยู่ ภาคีเครือข่ายและหน่วยงานภาครัฐและองค์กรภาคเอกชน ในการออกแบบเครื่องมือในการวิเคราะห์ทุนทางสังคมเพื่อพัฒนาชุมชนท้องถิ่นเข้มแข็ง ภายใต้โครงการร่วมสร้างชุมชนสุขภาวะตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง โดยมหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช ซึ่งสนับสนุนโดยสำนักสนับสนุนสุขภาวะชุมชน (สำนัก 3) ของสำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) การศึกษาพบว่า การวิเคราะห์ทุนทางสังคมประกอบด้วย 9 มิติที่จะสามารถสร้างชุมชนท้องถิ่นเข้มแข็ง ได้แก่ (1) มิติประวัติศาสตร์ชุมชน (2) มิติสังคมและความเป็นอยู่ (3) มิติศาสนา วัฒนธรรม ประเพณีและความเชื่อ (4) มิติเศรษฐกิจและอาชีพ (5) มิติสุขภาพชุมชน (6) มิติสิ่งแวดล้อม (7) มิติทุนทางมนุษย์ (8) มิติความรู้เท่าทันสื่อและการปรับตัว และ (9) มิติการเมืองการปกครอง
คำสำคัญ: ทุนทางสังคม; เครื่องมือวิเคราะห์ทุน; การพัฒนาชุมชน
เอกสารอ้างอิง
นิสา รัตนดิลก ณ ภูเก็ต. การพัฒนาตัวแบบการนำโครงการตำบลสุขภาวะของสำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพไปปฏิบัติ [วิทยานิพนธ์ดุษฎีบัณฑิต]. กรุงเทพมหานคร: สถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์; 2566.
มูลนิธิสถาบันวิจัยเพื่อการพัฒนาประเทศไทย. สู่การเติบโตอย่างมีคุณภาพและยั่งยืน [อินเทอร์เน็ต]. 2551 [สืบค้นเมื่อ 25 มิ.ย. 2567]. แหล่งข้อมูล: https://tdri.or.th/wp-content/uploads/2012/11/g3_6_suwanee_final.pdf
ขนิษฐา นันทบุตร, พีรพงษ์ บุญสวัสดิ์กุลชัย, จารุณี สรกฤช, รัชตวรรณ ศรีตระกูล, อาริยา สอนบุญ, นิศาชล บุบฝา, และคณะ. คู่มือการพัฒนาทักษะการวิจัยชุมชน ด้วยการวิจัยเชิงชาติพันธุ์วรรณนา แบบเร่งด่วน (rapid ethnographic community assessment process; RECAP). กรุงเทพมหานคร: สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ; 2556.
Arif M, Zehra K, Iqbal NM. Importance of social capital for community development. Eye - the International Social Science Review 2023;1(2):16-22.
อุไรวรรณ แมะบ้าน. การบริหารจัดการทุนทางสังคมเพื่อการพัฒนาชุมชนในรูปแบบชุมชนพึ่งตนเอง กรณีศึกษาในเขตพื้นที่ภาคเหนือตอนบนของประเทศไทย [วิทยานิพนธ์ดุษฎีบัณฑิต]. กรุงเทพมหานคร: มหาวิทยาลัยรังสิต; 2563.
Nastasi BK, Schensul SL. Contributions of qualitative research to the validity of intervention research. Journal of School Psychology 2005;43(3):177-95.
นิสา รัตนดิลก ณ ภูเก็ต, ปิยะวัฒน์ เจริญศักดิ์. เด็กและเยาวชนกับการสร้างชุมชนเข้มแข็ง. วารสาร มจร สังคมศาสตร์ปริทรรศน์ 2566;12(2):95-104.
ปิยะวัฒน์ เจริญศักดิ์. ความสุขของแรงงานสูงอายุไทย [วิทยานิพนธ์ดุษฎีบัณฑิต]. กรุงเทพมหานคร: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย; 2567.
Braun V, Clarke V. Using thematic analysis in psychology. Qualitative Research in Psychology 2006;3(2):77-101.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความนี้ได้รับการเผยแพร่ภายใต้สัญญาอนุญาต Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International (CC BY-NC-ND 4.0) ซึ่งอนุญาตให้ผู้อื่นสามารถแชร์บทความได้โดยให้เครดิตผู้เขียนและห้ามนำไปใช้เพื่อการค้าหรือดัดแปลง หากต้องการใช้งานซ้ำในลักษณะอื่น ๆ หรือการเผยแพร่ซ้ำ จำเป็นต้องได้รับอนุญาตจากวารสาร
