โปรแกรมสร้างแรงจูงใจในการลดปริมาณขยะมูลฝอยครัวเรือนเพื่อส่งเสริมสุขภาพของประชาชนในพื้นที่รับผิดชอบของโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลขามป้อม อำเภอเกษตรสมบูรณ์ จังหวัดชัยภูมิ

บทคัดย่อ

สละ ดีขามป้อม
โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลขามป้อม จังหวัดชัยภูมิ



บทคัดย่อ
การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาผลของโปรแกรมสร้างแรงจูงใจในการลดปริมาณขยะมูลฝอยครัวเรือนของประชาชนในพื้นที่รับผิดชอบของโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลขามป้อม อำเภอเกษตรสมบูรณ์ จังหวัดชัยภูมิ เป็นการวิจัยแบบกึ่งทดลอง โดยแบ่งกลุ่มเป้าหมายออกเป็น 2 กลุ่ม คือ กลุ่มทดลอง และกลุ่มควบคุม ทำการวัดก่อนและวัดหลังการทดลองกลุ่มตัวอย่างที่ศึกษามีหน้าที่รับผิดชอบในการจัดการขยะมูลฝอยในครัวเรือนจำนวน 60 คน โดยจัดการอบรมให้กลุ่มทดลองเพื่อให้ความรู้เรื่อง 5Rs สาธิตการคัดแยกขยะมูลฝอยในครัวเรือน การสร้างแรงจูงใจจากการประดิษฐ์สิ่งของที่เหลือจากการบริโภคและมอบรางวัล และเก็บรวบรวมข้อมูล โดยใช้แบบสอบถามและแบบบันทึกปริมาณขยะมูลฝอยในครัวเรือน จำนวน 30 คน และเก็บรวบรวมข้อมูลโดยใช้แบบสอบถามและแบบบันทึกปริมาณขยะมูลฝอยในครัวเรือนแก่กลุ่มควบคุม จำนวน 30 คน ใช้สถิติเชิงพรรณนา ได้แก่ paired t–test และ independent t-test กำหนดระดับค่าความเชื่อมั่นร้อยละ 95 ผลการศึกษาพบว่า ผู้เข้าร่วมโปรแกรมฯ มีการเปลี่ยนแปลงด้านความรู้เพิ่มมากขึ้น และกลุ่มทดลองมีคะแนนความรู้เรื่อง 5Rs คะแนนพฤติกรรม และคะแนนแรงจูงใจในการลดขยะมูลฝอยครัวเรือนสูงกว่าก่อนเข้าร่วมโปรแกรมฯ และสูงกว่ากลุ่มควบคุม กลุ่มทดลองจำนวน 30 ครัวเรือน ก่อนเข้าร่วมโปรแกรมฯ มีขยะมูลฝอยครัวเรือน จำนวนรวมทั้งหมด 51.20 กิโลกรัม มีค่าเฉลี่ย 1.71 กิโลกรัมต่อคน ส่วนหลังการเข้าร่วมโปรแกรมฯ พบว่า มีขยะมูลฝอยครัวเรือน จำนวนรวมทั้งหมด 35.00 กิโลกรัม มีค่าเฉลี่ย 1.17 กิโลกรัมต่อคน ลดลง 16.20 กิโลกรัม สรุปจากการดำเนินการศึกษากลุ่มทดลองได้เข้าร่วมโปรแกรมฯ มีการเปลี่ยนแปลงด้านปริมาณขยะมูลฝอยครัวเรือนที่ลดลง และมีปริมาณขยะมูลฝอยครัวเรือนในการลดขยะมูลฝอยครัวเรือนน้อยกว่ากลุ่มควบคุม



คำสำคัญ: ลดปริมาณขยะมูลฝอย; พฤติกรรม; สร้างแรงจูงใจ; ส่งเสริมสุขภาพ