ความเกี่ยวข้องระหว่างภาวะสูญเสียการได้ยินและภาวะสมองเสื่อมและแนวทางการเตรียมการรับมือ: บทความทบทวนวิชาความรู้

พิสิฐพงศ์ ปิยะปัญญามงคล

ผู้แต่ง

พิสิฐพงศ์ ปิยะปัญญามงคล

บทคัดย่อ

พิสิฐพงศ์ ปิยะปัญญามงคล
คณะแพทยศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

บทคัดย่อ
ประเทศไทยได้ก้าวเข้าสู่สังคมผู้สูงอายุอย่างเต็มตัว และมีทีท่าว่าอัตราส่วนของกลุ่มประชากรผู้สูงอายุจะเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่องซึ่งถูกคาดการณ์ว่าจะสูงถึงร้อยละ 33 ในปี ค.ศ. 2040 การทำความเข้าใจปัญหาสุขภาพในผู้อายุจึงเป็นเรื่องที่สำคัญอย่างไม่อาจละเลยได้ โดยเฉพาะอย่างยิ่งสำหรับผู้ที่ต้องดูแลใกล้ชิด ผู้สูงอายุ ผู้ปฏิบัติงานในระบบสาธารณสุขและรวมถึงตัวผู้สูงอายุเอง และกลุ่มโรคที่สำคัญในวัยผู้สูงอายุคือภาวะสมองเสื่อม และภาวะสูญเสียการได้ยิน จากหลักฐานที่ปรากฏทำให้ทราบว่าภาวะสมองเสื่อม และภาวะสูญเสียการได้ยินมีความเกี่ยวโยงกันผ่าน 2 สมมติฐานหลักคือ information degradation และ sensory deprivation และเพื่อเป็นการเตรียมความพร้อมในการรับมือกับปัญหาที่่อาจจะเกิดขึ้น บทความจึงได้เสนอแนวทางในการป้องกันหรือลดความเสี่ยงในการเกิดภาวะสมองเสื่อมผ่านทางการป้องกันปัจจัยเสี่ยงที่ปรับเปลี่ยนได้ภายใต้สมมติฐานการดำเนินไปของโรคผ่าน 3 กลยุทธ์ คือ (1) การป้องกันก่อนที่จะเกิดภาวะการสูญเสียการได้ยิน (2) การใช้เครื่องช่วยฟังและการบำรุงเครื่องช่วยฟัง และ (3) การลดปัญหาที่เป็นผลมาจากภาวะโดดเดี่ยวทางสังคมและความเหงา

คำสำคัญ: สังคมผู้สูงอายุ; ผู้สูงวัย; สูญเสียการได้ยิน; สมองเสื่่อม; แนวทางในการป้องกัน

เอกสารอ้างอิง

Lorthanavanich D, Nirathron N, Teerakapibal S, Rompho N, Tanvisuth A, Komazawa O, eds. Population ageing in Thailand [Internet]. 2021 [cited 2023 May 26]. Available from: https://www.eria.org/publications/population-ageing-in-thailand/

De-Paula VJ, Radanovic M, Diniz B, Forlenza O. Alzheimer’s disease. In: Harris J, editor. Protein aggregation and fibrillogenesis in cerebral and systemic amyloid disease. Subcellular Biochemistry. Vol 65. Dordrecht: Springer; 2012. p. 329-52.

Jitapunkul S, Kunanusont C, Phoolcharoen W, Suriyawongpaisal P. Prevalence estimation of dementia among Thai elderly: a national survey. J Med Assoc Thai. 2001;84(4):461-7.

Breijyeh Z, Karaman R. Comprehensive review on Alzheimer’s disease: causes and treatment. Molecules 2020;25(24):5789.

Deal JA, Betz J, Yaffe K, Harris T, Purchase-Helzner E. Satterfield S, et al. Hearing impairment and incident dementia and cognitive decline in older adults: the Health ABC Study. J Gerontol A Biol Sci Med Sci 2017;72(5): 703-9.

Oh IH, Lee JH, Park DC, Kim M, Chung JH, Kim SH, et al. Hearing loss as a function of aging and diabetes mellitus: a cross sectional study. PLoS One 2014;9(12):e116161.

Cruickshanks KJ, Tweed TS, Wiley TL, Klein BEK, Klein R, Chappell R, et al. The 5-Year incidence and progression of hearing loss: the epidemiology of hearing loss study. Arch Otolaryngol Head Neck Surg 2003;129(10):1041–6.

Goman AM, Lin FR. Prevalence of hearing loss by severity in the United States. Am J Public Health 2016;106(10):1820-22.

National Institute on Aging. Hearing loss: a common problem for older adults [Internet]. 2023 [cited 2023 May 26]. Available from: https://www.nia.nih.gov/health/hearing-loss-common-problem-older-adults/

Zahnert T. The differential diagnosis of hearing loss. Dtsch Arztebl Int 2011;108(25):433-44.

Lin FR. Hearing loss and aging. In: Goldman M, Troisi R, Rexrode K, editors. Women and health. New York: Elsevier; 2012. p. 1449-62.

Lin FR, Metter EJ, O’Brien RJ, Resnick SM, Zonderman AB, Ferrucci L. Hearing loss and incident dementia. Arch Neurol 2011;68(2):214-20.

Lin FR, Yaffe K, Xia J, Xue QL, Harris TB, Purchase-Helzner E, et al. Hearing loss and cognitive decline in older adults. JAMA Intern Med 2013;173(4):293-99.

Wang HF, Zhang W, Rolls ET; Alzheimer’s Disease Neuroimaging Initiative. Li Y, Wang L, Ma YH, et al. Hearing impairment is associated with cognitive decline, brain atrophy and tau pathology. EBioMedicine 2022;86:104336.

Jack CR Jr, Knopman DS, Jagust WJ, Shaw LM, Aisen PS, Weiner MW, et al. Hypothetical model of dynamic biomarkers of the Alzheimer’s pathological cascade. Lancet Neurol 2010;9(1):119-28.

Slade K, Plack CJ, Nuttall HE. The effects of age-related hearing loss on the brain and cognitive function. Trends Neurosci 2020;43(10):810-21.

Peelle JE. Listening effort: how the cognitive consequences of acoustic challenge are reflected in brain and behavior. Ear Hear 2018;39(2):204-14.

Kim GY, Kim H, Kim HJ, Seo SW, Na DL, Nam CM, et al. Central auditory processing disorder in patients with amnestic mild cognitive impairment. Behav Neurol 2022;2022:9001662.

Leff AP, Schofield TM, Crinion JT, Seghier ML, Grogan A, Green DW, et al. The left superior temporal gyrus is a shared substrate for auditory short-term memory and speech comprehension: evidence from 210 patients with stroke. Brain 2009;132(Pt 12):3401-10.

Rolls ET. The neuroscience of emotional disorders. Handb Clin Neurol 2021;183:1-26.

Gonzalez-Ortiz F, Turton M, Kac PR, Smirnov D, Premi E, Ghidoni R, et al. Brain-derived tau: a novel blood-based biomarker for Alzheimer’s disease-type neurodegeneration. Brain 2022;146(3):1152–65.

Cardona M, Andrés P. Are social isolation and loneliness associated with cognitive decline in ageing?. Front Aging Neurosci 2023;15:1075563.

Sapolsky RM, Krey LC, McEwen BS. The neuroendocrinology of stress and aging: the glucocorticoid cascade hypothesis. Endocr Rev 1986;7(3):284-301.

Fratiglioni L, Paillard-Borg S, Winblad B. An active and socially integrated lifestyle in late life might protect against dementia. Lancet Neurol 2004;3(6):343-53.

Xia N, Li H. Loneliness, social isolation, and cardiovascular health. Antioxid Redox Signal 2018;28(9):837-51.

Thau L, Gandhi J, Sharma S. Physiology, cortisol Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2023.

Emdin CA, Rothwell PM, Salimi-Khorshidi G, Kiran A, Conrad N, Callender T, et al. Blood pressure and risk of vascular dementia: evidence from a primary care registry and a cohort study of transient ischemic attack and stroke. Stroke 2016;47(6):1429-35.

Koton S, Pike JR, Johansen M, Knopman DS, Lakshminarayan K, Mosley T, et al. Association of ischemic stroke incidence, severity, and recurrence with dementia in the atherosclerosis risk in communities cohort study. JAMA Neurol 2022;79(3):271-80.

Kisling LA, M Das J. Prevention strategies [Internet]. 2023 [cited 2023 May 23]. Available from: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK537222/

Fransen E, Topsakal V, Hendrickx JJ, Van Laer L, Huyghe JR, Van Eyken E, et al. Occupational noise, smoking, and a high body mass index are risk factors for age-related hearing impairment and moderate alcohol consumption is protective: a European population-based multicenter study. J Assoc Res Otolaryngol 2008;9(3):264-63.

National Center for Environmental Health. How do I prevent hearing loss from loud noise? [Internet]. 2022 [cited 2023 May 26]. Available from: https://www.cdc.gov/nceh/hearing_loss/how_do_i_prevent_hearing_loss.html

Dawes P, Emsley R, Cruickshanks KJ, Moore DR, Fortnum H, Edmondson-Jones M, et al. Hearing loss and cognition: the role of hearing aids, social isolation and depression. PLoS One 2015;10(3):e0119616.

Jiang F, Mishra SR, Shrestha N, Ozaki A, Virani SS, Bright T, et al. Association between hearing aid use and all-cause and cause-specific dementia: an analysis of the UK Biobank cohort. Lancet Public Health 2023;8(5):e329-38.

Reed NS, Garcia-Morales E, Willink A. Trends in hearing aid ownership among older adults in the United States from 2011 to 2018. JAMA Intern Med 2021;181(3):383-5.

Gopinath B, Schneider J, Hartley D, Teber E, McMahon CM, Leeder SR, et al. Incidence and predictors of hearing aid use and ownership among older adults with hearing loss. Ann Epidemiol 2011;21(7):497-506.

สุรเดช ดวงทิพย์สิริกุล, วิทธวัช พันธุมงคล, อรพรรณ โพธิหัง. การใช้เครื่องช่วยฟังของคนพิการทางการได้ยิน สิทธิหลักประกันสุขภาพถ้วนหน้าและข้อเสนอแนะเพื่อการปรับปรุงระบบการให้บริการเครื่่องช่วยฟัง. วารสารวิจัยระบบสาธารณสุข 2018;12(1):150-63.

กลุ่มสถิติสุขภาพและภาวะทางสังคม. ร้อยละของผู้สูงอายุที่่อยู่คนเดียว [อินเทอร์เน็ต]. 2566 [สืบค้นเมื่อ 26 พ.ค. 2566]. แหล่งข้อมูล: https://catalog.nso.go.th/dataset/0704_01_0001