มาตรการเพื่อส่งเสริมกิจกรรมทางกายในบริบทเมืองในประเทศรายได้ต่ำและปานกลาง: การทบทวนวรรณกรรมอย่างเป็นระบบ
บทคัดย่อ
ฐิติกร โตโพธิ์ไทยสำนักงานพัฒนานโยบายสุขภาพระหว่างประเทศ กระทรวงสาธารณสุข จังหวัดนนทบุรี
ชมพูนุท โตโพธิ์ไทย
สำนักงานพัฒนานโยบายสุขภาพระหว่างประเทศ กระทรวงสาธารณสุข จังหวัดนนทบุรี
อานนท์ กุลธรรมานุสรณ์
สำนักงานพัฒนานโยบายสุขภาพระหว่างประเทศ กระทรวงสาธารณสุข จังหวัดนนทบุรี
หทัยรัตน์ โกษียาภรณ์
สำนักงานพัฒนานโยบายสุขภาพระหว่างประเทศ กระทรวงสาธารณสุข จังหวัดนนทบุรี
ฐิติภรณ์ ตวงรัตนานนท์
สำนักงานพัฒนานโยบายสุขภาพระหว่างประเทศ กระทรวงสาธารณสุข จังหวัดนนทบุรี
ณัฏฐณิชา แปงการิยา
สำนักงานพัฒนานโยบายสุขภาพระหว่างประเทศ กระทรวงสาธารณสุข จังหวัดนนทบุรี
กมลวรรณ เขียวนิล
สำนักงานพัฒนานโยบายสุขภาพระหว่างประเทศ กระทรวงสาธารณสุข จังหวัดนนทบุรี
สตพร จุลชู
สำนักงานพัฒนานโยบายสุขภาพระหว่างประเทศ กระทรวงสาธารณสุข จังหวัดนนทบุรี
อังคณา เลขะกุล
สำนักงานพัฒนานโยบายสุขภาพระหว่างประเทศ กระทรวงสาธารณสุข จังหวัดนนทบุรี
อรทัย วลีวงศ์
สำนักงานพัฒนานโยบายสุขภาพระหว่างประเทศ กระทรวงสาธารณสุข จังหวัดนนทบุรี
วิโรจน์ ตั้งเจริญเสถียร
สำนักงานพัฒนานโยบายสุขภาพระหว่างประเทศ กระทรวงสาธารณสุข จังหวัดนนทบุรี
บทคัดย่อ
การขาดกิจกรรมทางกายเป็นปัญหาสำคัญด้านสาธารณสุขในระดับโลกและเป็นปัจจัยเสี่ยงอันดับที่ 4ของการเจ็บป่วยด้วยโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง การขาดกิจกรรมทางกายพบได้มากในประชากรที่อาศัยอยู่ในพื้นที่เขตเมืองที่มีการขยายตัวอย่างรวดเร็ว แม้การศึกษาเกี่ยวกับมาตรการเพื่อส่งเสริมกิจกรรมทางกายในบริบทเมืองมีจำนวนเพิ่มขึ้นมาก อย่างไรก็ตาม ยังพบช่องว่างขององค์ความรู้ดังกล่าวในประเทศที่รายได้ต่ำและปานกลาง การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อทบทวนและค้นหามาตรการเพื่อการส่งเสริมกิจกรรมทางกายในบริบทเมืองในประเทศรายได้ต่ำและปานกลาง โดยใช้หลักเกณฑ์มาตรฐาน PRISMA จำนวน 3 ฐานได้แก่ PubMed, Scopus และ Google Scholar จำกัดเฉพาะการศึกษาที่ใช้ภาษาอังกฤษ และตีพิมพ์ระหว่าง พ.ศ. 2559–2564 การค้นหาพบ 1,276 วรรณกรรม โดยมี 12 การศึกษาที่เข้าได้กับหลักเกณฑ์การคัดเลือก การศึกษาส่วนใหญ่ศึกษาในภูมิภาคเอเชีย (6 การศึกษา) รองลงมาคือภูมิภาคอเมริกาใต้ (5 การศึกษา) การศึกษาส่วนใหญ่เป็นรูปแบบภาคตัดขวาง มาตรการด้านสถานที่สำหรับนันทนาการและออกกำลังกาย (โดยเฉพาะการจัดหาและออกแบบพื้นที่สีเขียว) เป็นมาตรการที่พบมากที่สุด (5) รองลงมาคือ มาตรการส่งเสริมสุขภาพ (3) มาตรการส่งเสริมสภาพแวดล้อมในย่านที่อยู่อาศัย (3) และมาตรการส่งเสริมกิจกรรมทางกายในการเดินทาง (1) โดยพบว่า 9 จาก 12 มาตรการที่มีความสัมพันธ์กับการเพิ่มกิจกรรมทางกายในประชากรในประเทศรายได้ต่ำและปานกลาง ทั้งนี้ ผู้กำหนดนโยบายน่าจะสามารถนำมาตรการเหล่านี้ไปประยุกต์ใช้ในการส่งเสริมกิจกรรมทางกายที่สอดคล้องกับบริบทพื้นที่ต่อไป
คำสำคัญ: กิจกรรมทางกาย; มาตรการ; ประเทศรายได้ต่ำและปานกลาง; บริบทเมือง; การทบทวนวรรณกรรมอย่างเป็นระบบ
เอกสารอ้างอิง
World Health Organization. WHO guidelines on physical activity and sedentary behaviour for children and adolescents, adults, and older adults. Geneva: World Health Organization; 2020.
Ding D, Lawson KD, Kolbe-Alexander TL, Finkelstein EA, Katzmarzyk PT, van Mechelen W, et al. The economic burden of physical inactivity: a global analysis of major non-communicable diseases. Lancet, 2016;388 (10051):1311-1324.
World Health Organization. Global status report on noncommunicable diseases 2014. Geneva: World Health Organization; 2014.
World Health Organization. ‘Best buys’ and other recommended interventions for the prevention and control of noncommunicable diseases. Geneva: World Health Organization; 2017.
Allen L, Cobiac L, Townsend N. Quantifying the global distribution of premature mortality from non-communicable diseases. Journal of Public Health 2017;39(4):698-703.
Giles-Corti B, Lowe M, Arundel J. Achieving the SDGs: evaluating indicators to be used to benchmark and monitor progress towards creating healthy and sustainable cities. Health Policy 2020;124(6):581-90.
United Nations. World urbanization prospects: the 2018 revision. New York: United Nations, Department of Economic and Social Affairs, Population Division; 2018.
World Health Organization. Promoting health in the SDGs. Geneva: World Health Organization; 2017.
World Health Organization. Global action plan on physical activity 2018-2030. Geneva: World Health Organization; 2018.
Sallis JF, Cerin E, Conway TL, Adams MA, Frank LD, Pratt M, et al. Physical activity in relation to urban environments in cities worldwide: a cross-sectional study. Lancet 2016;387(10034):2207-17.
Giles-Corti B, Vernez-Moudon A, Reis R, Turrell G, Dannenberg AL, Badland H, et al. City planning and population health: a global challenge. Lancet 2016;388(10062):2912-24.
Gelius P, Messing S, Goodwin L, Schow D, Abu-Omar K. What are effective policies for promoting physical activity? A systematic review of reviews. Prev Med Rep 2020;18:101095.
Elshahat S, O’Rorke M, Adlakha D. Built environment correlates of physical activity in low- and middle-income countries: a systematic review. PLoS One 2020;15(3):e0230454.
Moher D, Shamseer L, Clarke M, Ghersi D, Liberati A, Petticrew M, et al. Preferred reporting items for systematic review and meta-analysis protocols (PRISMA-P) 2015 statement. Syst Rev 2015;4:1.
Shamseer L, Moher D, Clarke M, Ghersi D, Liberati A, Petticrew M, et al. Preferred reporting items for systematic review and meta-analysis protocols (PRISMA-P) 2015: elaboration and explanation. BMJ 2015;350:g7647.
The World Bank. Urban Population: world urbanization prospects [Internet]. 2021 [cited 2021 May 9]. Available from: https://data.worldbank.org/indicator/SP.URB.TOTL.IN.ZS
World Health Organization. Global physical activity questionnaire (GPAQ). Geneva: World Health Organization; 2021. Thai Health Promotion Journal 99
Center for Evidence-Based Management. Critical appraisal [Internet]. 2021 [cited 2021 July 26]. Available from:https://cebma.org/resources-and-tools/what-is-critical-appraisal/
Akpinar A, Cankurt M. How are characteristics of urban green space related to levels of physical activity: examining the links. Indoor and Built Environment 2016;26(8):1091-101.
Benjamin-Neelon SE, Platt A, Bacardi-Gascon M, Armstrong S, Neelon B, Jimenez-Cruz A. Greenspace, physical activity, and BMI in children from two cities in northern Mexico. Prev Med Rep 2019;14:100870.
Zhai Y, Li D, Wang S, Shi C. Seniors’ physical activity in neighborhood parks and park design characteristics. Front Public Health 2020;8:322.
Andrade ACS, Mingoti SA, Fernandes AP, Andrade RG, Friche AAL, Xavier CC, et al. Neighborhood-based physical activity differences: evaluation of the effect of health promotion program. PLoS One 2018;13(2):e0192115.
Heeren GA, Jemmott JB 3rd, Marange CS, Rumosa Gwaze A, Batidzirai JM, Ngwane Z, et al. Health-promotion intervention increases self-reported physical activity in Sub-Saharan African university students: a randomized controlled pilot study. Behav Med 2018;44(4):297-305.
Simoes EJ, Hallal PC, Siqueira FV, Schmaltz C, Menor D, Malta DC, et al. Effectiveness of a scaled up physical activity intervention in Brazil: a natural experiment. Prev Med 2017;103S:S66-S72.
Ganesan AN, Louise J, Horsfall M, Bilsborough SA, Hendriks J, McGavigan AD, et al. International mobile-health intervention on physical activity, sitting, and weight: the Stepathlon Cardiovascular Health Study. J Am Coll Cardiol 2016;67(21):2453-63.
Cortinez-O’Ryan A, Albagli A, Sadarangani KP, Aguilar-Farias N. Reclaiming streets for outdoor play: a process and impact evaluation of “Juega en tu Barrio” (Play in your Neighborhood), an intervention to increase physical activity and opportunities for play. PLoS One 2017;12(7):e0180172.
Jauregui A, Pratt M, Lamadrid-Figueroa H, Hernandez B, Rivera JA, Salvo D. Perceived neighborhood environment and physical activity: The International Physical Activity and Environment Network Adult Study in Mexico. Am J Prev Med 2016;51(2):271-9.
Watterworth JC, Korsiak J, Keya FK, Arbour-Nicitopoulos KP, Al Mahmud A, Tam V, et al. Physical activity and the home environment of pre-school-aged children in urban Bangladesh. Int J Environ Res Public Health 2021;18(7):3501.
Anderson ML, Lu F, Yang J. Physical activity and weight following car ownership in Beijing, China: quasi-experimental cross-sectional study. BMJ 2019;367:l6491.
Topothai T, Topothai C, Meepring A. Promoting walking and cycling in Daily Life: a case study of four Communities in Thailand. Health Systems Research 2021;15(3):294-309.
Katewongsa P, Widyastari DA, Choolers P, Iamyaem W. “Does the Community Use the Built Environment?” Assessing the utilization of healthy space model in bridging physical activity inequalities for the Thai population. Journal of Studies and Research in Human Geography 2020;14(1):107-23.
WHO Regional Office for Europe. Health-enhancing physical activity (HEPA) policy audit tool. Copenhagen: World Health Organization Regional Office for Europe; 2015.
Becerra JM, Reis RS, Frank LD, Ramirez-Marrero FA, Welle B, Cordero EA, et al. Transport and health: a look at three Latin American Cities. Cad Saude Publica 2013;29(4):654-66.
Jiang B, Liang S, Peng ZR, Cong H, Levy M, Cheng Q, et al. Transport and public health in China: the road to a healthy future. Lancet 2017;390(10104):1781-91.
Ronghanam P. Walking Behaviors of commuters who have switched to use the Bangkok Mass Transit System (BTS). Bangkok: Chulalongkorn University; 2013.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความนี้ได้รับการเผยแพร่ภายใต้สัญญาอนุญาต Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International (CC BY-NC-ND 4.0) ซึ่งอนุญาตให้ผู้อื่นสามารถแชร์บทความได้โดยให้เครดิตผู้เขียนและห้ามนำไปใช้เพื่อการค้าหรือดัดแปลง หากต้องการใช้งานซ้ำในลักษณะอื่น ๆ หรือการเผยแพร่ซ้ำ จำเป็นต้องได้รับอนุญาตจากวารสาร
