ประเมินผลการรณรงค์งดเหล้าเข้าพรรษาระดับพื้นที่
บทคัดย่อ
โสฬวรรณ อินทสิทธิ์สำนักวิชาการสุขภาพจิต กรมสุขภาพจิต จังหวัดนนทบุรี
บทคัดย่อ
การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อประเมินผลการรณรงค์งดเหล้าเข้าพรรษาระดับพื้นที่ โดยเป็นการประเมินด้านบริบท ปัจจัยนำเข้า กระบวนการและผลผลิตของการรณรงค์ ของปี พ.ศ. 2565 พื้นที่ประเมินมีทั้งหมู่บ้านที่สำนักงานเครือข่ายองค์กรงดเหล้า (สคล.) สนับสนุนการทำงานและหมู่บ้านที่ดำเนินการเอง ใน 9 จังหวัด ได้แก่ เชียงใหม่ นครสวรรค์ สงขลา นครศรีธรรมราช นครราชสีมา อุบลราชธานี ยโสธร สิงห์บุรี กรุงเทพมหานคร ใช้การสัมภาษณ์ระดับลึกและการสนทนากลุ่ม กลุ่มผู้ให้ข้อมูลคือ บุคคลที่เข้าร่วมกิจกรรมงดเหล้าเข้าพรรษา กลุ่มผู้มีส่วนได้ส่วนเสียในชุมชน ผู้บริหารผู้ประสานงานเครือข่ายองค์กรงดเหล้าระดับภาคและจังหวัด ดำเนินการเมื่อวันที่ 1 กรกฎาคม - 30 พฤศจิกายน 2565 ผลการประเมินพบว่า (1) บริบททุกพื้นที่มีต้นทุนชุมชนที่เอื้อต่อการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการดื่มและเสริมแรงจูงใจภายใน (2) ปัจจัยนำเข้าคือผู้นำรูปแบบวิธีการสื่อสารชักชวน (3) กระบวนการของพื้นที่ที่มี สคล. ร่วมดำเนินการและพื้นที่ดำเนินการเอง มีขั้นตอนหลักใกล้เคียงกันและแตกต่างกันในรายละเอียด และ (4) ผลผลิต ผู้เข้าร่วมกิจกรรมงดเหล้าเข้าพรรษามีแรงจูงใจที่แตกต่างกัน ข้อเสนอแนะ (1) ควรมีการจัดการความรู้เพื่อสร้างการเรียนรู้ภายในอำเภอหรือจังหวัดเดียวกัน (2) ควรสร้างกลไก “ระเบิดจากภายใน” (3) ควรสร้างกลไกเสริมแรงควรเน้นเสริมแรงภายในตัวบุคคลให้มากขึ้น (4) ควรบูรณาการโครงการชุมชนคนสู่เหล้าและโพธิสัตย์น้อยให้อยู่ในพื้นที่เป้าหมายเดียวกัน (5) ควรสร้างกลไกและกระบวนการช่วยเหลือกลุ่มผู้ติดสุราเรื้อรัง และ (6) ควรส่งเสริมกระบวนการเรียนรู้เพื่อขับเคลื่อนประเด็น การลด ละ เลิก เครื่องดื่มแอลกอฮอล์เข้าสู่ข้อตกลงของท้องถิ่น
คำสำคัญ: งดเหล้าเข้าพรรษา; การรณรงค์ระดับพื้นที่; การประเมินผล
เอกสารอ้างอิง
ทักษพล ธรรมรังสี. งดเหล้าเข้าพรรษาให้อะไรกับสังคมไทย ถอดบทเรียนเจ็ดปีของการรณรงค์. นนทบุรี: เดอะกราฟิโกซิสเต็ม; 2553.
สาวิตรี อัษณางค์กรชัย, วลัยลักษณ์ จิตพิบูลย์, ดาริกา ใสงาม, พงษ์ภิภัทร กาคำผุย, ชญานิน กฤติยะโชติ, เจริญพงศ์ พรหมศร และคณะ. การศึกษาโครงการรณรงค์งดเหล้าเข้าพรรษาในระดับพื้นที่ ปี 2561 [อินเทอร์เน็ต]. 2562 [สืบค้นเมื่อ 15 ก.ค. 2565]. แหล่งข้อมูล: http://cas.or.th/cas/wp-content/uploads/2020/01/stop-drink-report-final-version.pdf
ศูนย์วิจัยเพื่อการพัฒนาสังคมและธุรกิจ. โครงการประเมินผลการรณรงค์ “งดเหล้าเข้าพรรษาปี 2561”: กรณีศึกษาประชาชนอายุ 15 ปีขึ้นไปใน 12 จังหวัดทั่วทุกภาคของประเทศ [อินเทอร์เน็ต]. 2561 [สืบค้นเมื่อ 20 ก.ค. 2565]. แหล่งข้อมูล: https://cas.or.th/wp-content/uploads/2019/07/82.61-A1-0021-Final-Report_StopDrink2018.pdf
ศูนย์วิจัยเพื่อการพัฒนาสังคมและธุรกิจ. โครงการประเมินผลการรณรงค์ “งดเหล้าเข้าพรรษาปี 2562”: กรณีศึกษาประชาชนอายุ 15 ปีขึ้นไปใน 12 จังหวัดทั่วทุกภาคของประเทศ [อินเทอร์เน็ต]. 2562 [สืบค้นเมื่อ 20 ก.ค. 2565]. แหล่งข้อมูล: https://cas.or.th/wp-content/uploads/2020/01/Final- Report_StopDrink2019.pdf
ศูนย์วิจัยเพื่อการพัฒนาสังคมและธุรกิจ. โครงการประเมินผลการรณรงค์ “งดเหล้าเข้าพรรษาปี 2563”: กรณีศึกษาประชาชนอายุ 15 ปีขึ้นไปใน 12 จังหวัดทั่วทุกภาคของประเทศ [อินเทอร์เน็ต]. 2563 [สืบค้นเมื่อ 20 ก.ค. 2565]. แหล่งข้อมูล: https://cas.or.th/?p=7837
ศูนย์วิจัยเพื่อการพัฒนาสังคมและธุรกิจ. โครงการประเมินผลการรณรงค์ “งดเหล้าเข้าพรรษาปี 2564”: กรณีศึกษาประชาชนอายุ 15 ปีขึ้นไปใน 12 จังหวัดทั่วทุกภาคของประเทศประเทศ [อินเทอร์เน็ต]. 2564 [สืบค้นเมื่อ 20 ก.ค. 2565]. แหล่งข้อมูล: https://cas.or.th/?p=8659
สำนักข่าวสร้างสุข. ชวนครอบครัวงดเหล้าเข้าพรรษา 2565 ชูแนวคิดซูเปอร์แม่พ่อ พอแล้วเหล้าเบียร์อินเทอร์เน็ต]. 2565 [สืบค้นเมื่อ 20 ก.ค. 2565]. แหล่งข้อมูล: https://www.thaihealth.or.th/
ศูนย์วิจัยเพื่อการพัฒนาสังคมและธุรกิจ.โครงการประเมินผลการรณรงค์ “งดเหล้าเข้าพรรษาปี 2557”: กรณีศึกษาประชาชนอายุ 15 ปีขึ้นไปใน 25 จังหวัดทั่วประเทศ [อินเทอร์เน็ต]. 2557 [สืบค้นเมื่อ 20 ก.ค. 2565]. แหล่งข้อมูล: http://sabcentre.com/artical/art001.pdf
ศูนย์วิจัยเพื่อการพัฒนาสังคมและธุรกิจ. โครงการประเมินผลการรณรงค์ “งดเหล้าเข้าพรรษาปี 2558”: กรณีศึกษาประชาชนทั่วไปที่มีอายุ 15 ปีขึ้นไปในใน 25 จังหวัดทั่วประเทศ [อินเทอร์เน็ต]. 2558 [สืบค้นเมื่อ 20 ก.ค. 2565]. แหล่งข้อมูล: http://cas.or.th/cas/wp-content/uploads/2019/07/1.-58-AC-0005-SAB.pdf
ศูนย์วิจัยเพื่อการพัฒนาสังคมและธุรกิจ. โครงการประเมินผลการรณรงค์ “งดเหล้าเข้าพรรษาปี 2559”: กรณีศึกษาประชาชนอายุ 15 ปีขึ้นไปใน 25 จังหวัดทั่วประเทศ [อินเทอร์เน็ต]. 2559 [สืบค้นเมื่อ 20 ก.ค. 2565]. แหล่งข้อมูล: http://cas.or.th/cas/?p=6727
ศูนย์วิจัยเพื่อการพัฒนาสังคมและธุรกิจ. โครงการประเมินผลการรณรงค์ “งดเหล้าเข้าพรรษาปี 2560”: กรณีศึกษาประชาชนอายุ 15 ปีขึ้นไปใน 25 จังหวัดทั่วประเทศ [อินเทอร์เน็ต]. 2560 [สืบค้นเมื่อ 20 ก.ค. 2565]. แหล่งข้อมูล: http://cas.or.th/cas/wp-content/uploads/2019/07/53.-60-AC-0015-Final- Report_StopDrink2017_24Nov17.pdf
ศูนย์วิจัยเพื่อการพัฒนาสังคมและธุรกิจ. โครงการประเมินผลการรณรงค์ “งดเหล้าเข้าพรรษาปี 2562”: กรณีศึกษาประชาชนอายุ 15 ปีขึ้นไปใน 25 จังหวัดทั่วประเทศ [อินเทอร์เน็ต]. 2562 [สืบค้นเมื่อ 20 ก.ค. 2565]. แหล่งข้อมูล: https://cas.or.th/wp-content/uploads/2020/01/Final-Report_StopDrink2019.pdf
นพพล วิทย์วรพงศ์. การประเมินโครงการงดเหล้าเข้าพรรษาในระดับพื้นที่. กรุงเทพมหานคร: ศูนย์วิจัยปัญหาสุรา คณะเศรษฐศาสตร์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย; 2558.
วรางคณา จิรรัตนโสภา. การประเมินผลโครงการรณรงค์งดเหล้าเข้าพรรษาระดับพื้นที่ ปี พ.ศ. 2558 [อินเทอร์เน็ต]. 2559 [สืบค้นเมื่อ 20 ก.ค. 2565]. แหล่งข้อมูล: https://cas.or.th/?p=6795
Stufflebeam DL. The CIPP model for evaluation. In: Stufflebeam DL, Madaus GF, Kellaghan T, editors. Evaluation models. Viewpoints on educational and human service evaluation. 2nd ed. Boston: Kluwer Academic; 2000. p. 279-317.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความนี้ได้รับการเผยแพร่ภายใต้สัญญาอนุญาต Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International (CC BY-NC-ND 4.0) ซึ่งอนุญาตให้ผู้อื่นสามารถแชร์บทความได้โดยให้เครดิตผู้เขียนและห้ามนำไปใช้เพื่อการค้าหรือดัดแปลง หากต้องการใช้งานซ้ำในลักษณะอื่น ๆ หรือการเผยแพร่ซ้ำ จำเป็นต้องได้รับอนุญาตจากวารสาร
