ผลของโปรแกรมการเสริมสร้างพลังอำนาจต่อความรู้และพฤติกรรมการป้องกันโรคอุจจาระร่วงของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน ตำบลแห่งหนึ่งในภาคใต้

บทคัดย่อ

หยาดพิรุณ ศิริ
สำนักวิชาสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์ จังหวัดนครศรีธรรมราช

ภานุเดช เชียงชุม
สำนักวิชาสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์ จังหวัดนครศรีธรรมราช

สมโชค นงค์นวล
สำนักวิชาสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์ จังหวัดนครศรีธรรมราช

ธัญญชนก นุ่นสงค์
สำนักวิชาสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์ จังหวัดนครศรีธรรมราช



บทคัดย่อ
โรคอุจจาระร่วงเป็นปัญหาที่เกี่ยวข้องกับสุขาภิบาลบกพร่องอย่างหนึ่ง แม้ในประเทศที่กำลังพัฒนาก็ยังคงพบอัตราป่วยจากโรคนี้อย่างต่อเนื่อง การวิจัยครั้งนี้จึงประเมินระดับความรู้และพฤติกรรมการป้องกันโรคอุจจาระร่วง และเปรียบเทียบคะแนนความรู้และพฤติกรรมการป้องกันโรคอุจจาระร่วง ก่อนและหลังเข้าร่วมโปรแกรมการเสริมสร้างพลังอำนาจ การวิจัยครั้งนี้เป็นแบบกึ่งทดลองแบบกลุ่มเดียววัดก่อนและหลัง กลุ่มตัวอย่าง คือ อาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน (อสม.) ตำบลแห่งหนึ่งในภาคใต้ จำนวน 45 คน มีการเก็บรวบรวมข้อมูลด้วยแบบสอบถามความรู้และพฤติกรรมการป้องกันโรคอุจจาระร่วง สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูลได้แก่ ความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐานและเปรียบเทียบคะแนนเฉลี่ยด้วยสถิติ Wilcoxon signed-rank test ผลวิจัยพบว่า กลุ่มตัวอย่างส่วนใหญ่ เป็นเพศหญิง ร้อยละ 88.9 อายุระหว่าง 32-59 ปี และระยะเวลาที่ปฏิบัติงานเป็น อสม. เฉลี่ย 8±6.78 ปี ก่อนเข้าร่วมโปรแกรมส่วนใหญ่กลุ่มตัวอย่างมีระดับความรู้เกี่ยวกับการป้องกันโรคอุจจาระร่วงระดับดีร้อยละ 66.7 และมีระดับพฤติกรรมการป้องกันโรคอุจจาระร่วงระดับดีร้อยละ 62.2 ผลการวิเคราะห์เปรียบเทียบคะแนนความรู้และพฤติกรรมการป้องกันโรคอุจจาระร่วงก่อนและหลังเข้าร่วมโปรแกรม แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ 0.05 ผลการวิจัยชี้ให้เห็นว่าการจัดโปรแกรมการเสริมสร้างพลังอนาจารส่งผลให้ อสม. มีความรู้และปรับเปลี่ยนพฤติกรรมเพื่อป้องกันโรคอุจจาระร่วงได้ และสามารถใช้เป็นแนวทางในการส่งเสริมให้ผู้บริหารหน่วยบริการสุขภาพปฐมภูมิ และทีมสุขภาพนำไปใช้ในการเสริมสร้างพลังอำนาจของ อสม. ต่อการป้องกันโรคอุจจาระร่วงในชุมชนได้



คำสำคัญ: การเสริมสร้างพลังอำนาจ; โรคอุจจาระร่วง; อาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน