กลยุทธ์ของผู้บริหารเพื่อสร้างพลเมืองดิจิทัลในสถานศึกษา
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บ
บทความวิชาการนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษากลยุทธ์ของผู้บริหารสถานศึกษาในการสร้างพลเมืองดิจิทัล ที่มีคุณภาพ โดยครอบคลุมตั้งแต่แนวคิดพื้นฐานของพลเมืองดิจิทัล ความสำคัญของการพัฒนาทักษะดิจิทัล ในศตวรรษที่ 21 และบทบาทเชิงรุกของผู้บริหารในการขับเคลื่อนนโยบายเพื่อให้บุคลากรและนักเรียนสามารถ ใช้เทคโนโลยีได้อย่างมีวิจารณญาณ รับผิดชอบ และปลอดภัย ผลจากการสังเคราะห์เอกสารพบว่า กลยุทธ์สำคัญประกอบด้วย 5 ด้านหลัก ได้แก่ (1) การกำหนดนโยบายและวิสัยทัศน์ดิจิทัลร่วมกัน (2) การพัฒนาหลักสูตรและบูรณาการเทคโนโลยีแบบข้ามกลุ่มสาระ (3) การพัฒนาสมรรถนะดิจิทัลของครูและบุคลากรผ่านชุมชนการเรียนรู้ทางวิชาชีพให้มีสมรรถนะดิจิทัล (4) การจัดสภาพแวดล้อมและโครงสร้างพื้นฐานดิจิทัลที่ปลอดภัยและเท่าเทียม และ (5) การสร้างภาคีเครือข่ายความร่วมมือกับผู้ปกครองและชุมชน ทั้งนี้ ความสำเร็จในการสร้างพลเมืองดิจิทัล ที่ยั่งยืนจำเป็นต้องอาศัยผู้บริหารที่มีภาวะผู้นำเชิงดิจิทัล (Digital Leadership) ซึ่งมีความฉลาดทางอารมณ์ มีวิสัยทัศน์ที่ชัดเจน และสามารถสร้างวัฒนธรรมการเรียนรู้ดิจิทัลที่เอื้อต่อการเปลี่ยนแปลงในยุคปัจจุบันได้
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
ถนอมพร เลาหจรัสแสง. (2561). การเรียนรู้ในยุคดิจิทัล. เชียงใหม่: ลานนาการพิมพ์.
วิลาวัลย์ แสงคำ. (2565). แนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำดิจิทัลของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่
การศึกษาประถมศึกษานนทบุรี. วิทยานิพนธ์ปริญญาครุศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยราชภัฏ
พระนครศรีอยุธยา.
วิไลศักดิ์ กิ่งคำ. (2566). นวัตกรรมและเทคโนโลยีสารสนเทศเพื่อการบริหารการศึกษา. กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์.
สุกรี รอดโพธิ์ทอง. (2563). การบริหารสถานศึกษาในยุคดิจิทัล. กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
สำนักงานคณะกรรมการดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2565). กรอบสมรรถนะดิจิทัลสำหรับประชาชน
ชาวไทย. สืบค้นเมื่อ 4 เมษายน 2569, จาก https://www.onde.go.th
สำนักงานคณะกรรมการดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2565). นโยบายและแผนระดับชาติว่าด้วยการพัฒนาดิจิทัล
เพื่อเศรษฐกิจและสังคม (พ.ศ. 2561 - 2580) ฉบับปรับปรุง. กรุงเทพฯ: กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจ
และสังคม.
สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2565). แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 13
(พ.ศ. 2566 – 2570). กรุงเทพฯ: ผู้แต่ง.
Anderson, R. E., & Dexter, S. (2005). School technology leadership: An empirical investigation
of prevalence and effect. Educational Administration Quarterly, 41(1), 49-82.
Bennis, W., & Samples, J. (2015). The art of digital leadership. San Francisco: Jossey-Bass.
Carretero, S., Vuorikari, R., & Punie, Y. (2017). DigComp 2.1: The digital competence framework
for citizens with eight proficiency levels and examples of use. Luxembourg: Publications Office of the European Union.
Consortium for School Networking (CoSN). (2021). Digital equity: The vital importance of
universal access. Retrieved October 15, 2023, from
https://www.google.com/search?q=https://www.cosn.org/digital-equity
Darling-Hammond, L., Hyler, M. E., & Gardner, M. (2017). Effective Teacher Professional Development.
Palo Alto, CA: Learning Policy Institute. https://doi.org/10.54300/122.311
DQ Institute. (2019). DQ global standards report 2019: Common framework for digital
literacy, skills and readiness. Singapore: DQ Institute.
Epstein, J. L. (2018). School, family, and community partnerships: Your handbook for action
(4th ed.). Thousand Oaks, CA: Corwin Press.
Ertmer, P. A., & Ottenbreit-Leftwich, A. T. (2010). Teacher technology change: How knowledge,
confidence, beliefs, and culture intersect. Journal of Research on Technology in
Education, 42(3), 255-284.
European Commission. (2022). DigComp 2.2: The digital competence framework for citizens.
Luxembourg: Publications Office of the European Union.
Ferrari, A. (2013). DIGCOMP: A framework for developing and understanding digital competence
in Europe. Seville: JRC-IPTS.
Fraillon, J., Ainley, J., Schulz, W., Friedman, T., & Duckworth, D. (2019). Preparing for life in a
digital world: IEA International computer and information literacy study 2018 international report. Amsterdam: International Association for the Evaluation of Educational Achievement (IEA).
Fullan, M., & Langworthy, M. (2014). A rich seam: How new pedagogies find deep learning.
London: Pearson.
George, A. (2020). Digital leadership resilience in schools. London: Routledge.
Harris, A., Jones, M., & Baba, S. (2017). Distributed leadership in the digital age. Journal of
Educational Administration, 55(2), 100-115.
Hess, T., Matt, C., Benlian, A., & Wiesböck, F. (2016). Options for formulating a digital
transformation strategy. MIS Quarterly Executive, 15(2), 123-139.
International Society for Technology in Education (ISTE). (2016). ISTE standards for students.
Arlington, VA: Author.
International Society for Technology in Education (ISTE). (2020). ISTE standards for education
leaders. Arlington, VA: Author.
Kane, G. C., Phillips, A. N., Copulsky, J. R., & Andrus, G. R. (2019). The technology fallacy: How
people are the real key to digital transformation. Cambridge: MIT Press.
Livingstone, S., & Third, A. (2017). Children and young people’s rights in the digital age: An
emerging agenda. New Media & Society, 19(5), 657-670.
Luckin, R., et al. (2012). Decoding learning: The proof, promise and potential of digital
education. London: NESTA.
Mishra, P., & Koehler, M. J. (2006). Technological pedagogical content knowledge: A
framework for teacher knowledge. Teachers College Record, 108(6), 1017-1054.
Mossberger, K., Tolbert, C. J., & McNeal, R. S. (2008). Digital citizenship: The internet, society,
and participation. Cambridge: MIT Press.
National Institute of Standards and Technology (NIST). (2020). Cybersecurity framework.
New York: NIST Publications.
OECD. (2020). Back to the future of education: Four OECD scenarios for schooling. Paris: OECD Publishing.
Ohler, J. B. (2010). Digital community, digital citizen: Making responsible and appropriate
connections between school and home. Thousand Oaks, CA: Corwin Press.
Porter, J. E. (2010). Rhetoric in digital media: Ethics, identity, and accessibility. New York:
Routledge.
Puentedura, R. R. (2014). SAMR and curriculum redesign. Retrieved May 15, 2024, from
Ribble, M. (2015). Digital citizenship in schools: Nine elements all students should know (3rd ed.).
Arlington, VA: International Society for Technology in Education.
Selwyn, N. (2017). Education and technology: Key issues and debates (2nd ed.). London:
Bloomsbury Academic.
Sheninger, E. C. (2019). Digital leadership: Changing paradigms for changing times (2nd ed.).
Thousand Oaks, CA: Corwin Press.
UNESCO. (2018a). A global framework of reference on digital literacy skills for indicator 4.4.2.
Montreal: UNESCO Institute for Statistics.
UNESCO. (2018b). UNESCO ICT competency framework for teachers. Paris: Author.
Westerman, G., Bonnet, D., & McAfee, A. (2014). Leading digital: Turning technology into
business transformation. Boston: Harvard Business Review Press.
Zeike, S., Bradbury, K., Lindert, L., & Pfaff, H. (2019). Digital leadership: The importance of a
leader's digital mental models for professional and family contexts. Frontiers in Psychology, 10, 1-21.
Zheng, B., Warschauer, M., Lin, C. H., & Chang, C. (2016). Learning in one-to-one laptop
environments: A meta-analysis and research synthesis. Review of Educational
Research, 86(4), 1052-1084.
Zhu, P. (2015). Digital mindset: A new strategy for leading in the digital age. New York:
McGraw-Hill Education.
