ปัญหาผู้มีสิทธิร้องขออนุญาตให้ดำเนินคดีแบบกลุ่มและ ระยะเวลาการพิจารณาคำร้องขออนุญาตให้ดำเนินคดีแบบกลุ่ม

บทคัดย่อ

บทความนี้มีวัตถุประสงค์ในการศึกษาเพื่อวิเคราะห์และเสนอแนะแนวทางในการพัฒนากฎหมายเกี่ยวกับการดำเนินคดีแบบกลุ่ม (Class Action) โดยศึกษาระบบกฎหมายไทย และกฎหมายต่างประเทศ โดยศึกษาในประเด็นเกี่ยวกับผู้มีสิทธิร้องขออนุญาตให้ดำเนินคดีแบบกลุ่มและระยะเวลาในการพิจารณาคำร้องขออนุญาตให้ดำเนินคดีแบบกลุ่ม จากการศึกษาพบว่า แม้ประเทศไทยจะได้บัญญัติกฎหมายรองรับคดีแบบกลุ่มในประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งตั้งแต่ปี พ.ศ. 2558 แล้วก็ตาม แต่ยังคงมีข้อจำกัดในการบังคับใช้อยู่ โดยเฉพาะปัญหาข้อจำกัดผู้มีสิทธิร้องขออนุญาตให้ดำเนินคดีแบบกลุ่มและปัญหาความล่าช้าในการพิจารณาอนุญาตให้ดำเนินคดีแบบกลุ่ม

ดังนั้น เพื่อแก้ไขปัญหาเกี่ยวกับผู้มีสิทธิร้องขออนุญาตดำเนินคดีแบบกลุ่มให้มีความครอบคลุมและยืดหยุ่นมากขึ้น จึงควรมีการขยายขอบเขตของลักษณะกลุ่มบุคคลและผู้มีสิทธิในการดำเนินคดีแบบกลุ่ม โดยเปิดโอกาสให้หน่วยงานหรือองค์กรที่ได้รับการรับรองตามกฎหมายสามารถดำเนินคดีแทนสมาชิกกลุ่มผู้เสียหายได้โดยตรง ซึ่งจะช่วยลดภาระของผู้เสียหายในการดำเนินการด้วยตนเอง และช่วยให้ประชาชนสามารถเข้าถึงกระบวนการยุติธรรมได้อย่างทั่วถึงและเป็นธรรม และเพื่อไม่ให้กระบวนการพิจารณาอนุญาตให้ดำเนินคดีแบบกลุ่มเกิดความล่าช้า จึงเสนอแนะให้จัดทำคู่มือการบริหารจัดการคดี พร้อมทั้งส่งเสริมการสร้างความรู้ความเข้าใจที่ถูกต้องตรงกันแก่ทุกฝ่ายที่เกี่ยวข้อง ไม่ว่าจะเป็นสมาชิกกลุ่มผู้เสียหาย คู่ความ ศาล ตลอดจนหน่วยงานอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้องกับการดำเนินคดีแบบกลุ่ม เพื่อช่วยลดปัญหาการสืบพยานที่ไม่จำเป็น โดยควรนำหลักการและแนวปฏิบัติตามกฎหมายของสหรัฐอเมริกาและสหพันธ์สาธารณรัฐเยอรมนีมาปรับใช้ให้เหมาะสมกับบริบทของกฎหมายไทย เพื่อยกระดับประสิทธิภาพในการบังคับใช้กฎหมาย และทำให้การดำเนินคดีแบบกลุ่มสามารถคุ้มครองสิทธิของผู้เสียหายได้อย่างเต็มที่