การใช้ภาษาถิ่นและการถ่ายทอดอัตลักษณ์อีสานในบทเพลงของก้อง ห้วยไร่
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยเชิงคุณภาพนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาการใช้ภาษาถิ่นอีสาน และ 2) วิเคราะห์การถ่ายทอดอัตลักษณ์ท้องถิ่นในบทเพลงของก้อง ห้วยไร่ จำนวน 24 เพลง (พ.ศ. 2558–2568) วิเคราะห์เนื้อหาผ่านกรอบแนวคิดกลวิธีการใช้ภาษาและทฤษฎี อัตลักษณ์ ผลการวิจัยพบว่า 1.กลวิธีการใช้ภาษาถิ่นอีสานพบ 3 ลักษณะหลัก ได้แก่ การใช้คำศัพท์เฉพาะถิ่น (20 บทเพลง) การผสมภาษากลาง (12 บทเพลง) และการใช้โวหารภาพพจน์ โดยเฉพาะอุปมาเพื่อสร้างจินตภาพ ทั้งนี้ ไม่พบการใช้สำนวนในบทเพลงทั้งหมด สะท้อนถึงเอกลักษณ์การสื่อสารที่เน้นความเรียบง่ายและจริงใจ 2.การถ่ายทอดอัตลักษณ์อีสานพบ 4 ด้าน ได้แก่ ความเชื่อและค่านิยม (13 บทเพลง แบ่งเป็นความเชื่อ 10 บทเพลง และค่านิยม 3 บทเพลง) ซึ่งสะท้อนเรื่องกฎแห่งกรรมและความกตัญญู วิถีชีวิตชนบทนำเสนอความเรียบง่าย (7 บทเพลง)ภูมิปัญญาและวัฒนธรรมท้องถิ่น (5 บทเพลง) และความสัมพันธ์กับคนในชุมชน (5บทเพลง) ตามลำดับ สรุปได้ว่า บทเพลงของก้อง ห้วยไร่ ใช้ภาษาถิ่นเป็นเครื่องมือหลักในการธำรงรักษาและผลิตซ้ำอัตลักษณ์อีสาน โดยเป็นพื้นที่ทางวัฒนธรรมที่เชื่อมโยงวิถีชีวิตดั้งเดิมเข้ากับบริบทสังคมร่วมสมัยได้อย่างมีศิลปะ
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
ก้อง ห้วยไร่. (ม.ป.ป.). ใน วิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี. สืบค้นเมื่อ 26 ตุลาคม 2568, จาก https://th.wikipedia.org/wiki/ก้อง_ห้วยไร่
ก้อง ห้วยไร่. (2558, 1 มิถุนายน). ไสว่าสิบ่ถิ่มกัน - ก้อง ห้วยไร่ [Official MV] [วิดีโอ]. YouTube. https://youtu.be/RHkuRHn_pdQ?si=SJRKQLC2817zIaeU
ก้อง ห้วยไร่. (2559, 23 กันยายน). คู่คอง Ost.นาคี - ก้อง ห้วยไร่ [Official MV] [วิดีโอ]. YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=wsHNUOgJJZU
ก้อง ห้วยไร่. (2560, 9 มีนาคม). โอ้ละน้อ - ก้อง ห้วยไร่ [Official MV] [วิดีโอ]. YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=O3AFM-MSASM
ก้อง ห้วยไร่. (2560, 5 เมษายน). คิดฮอดถิ่น - ก้อง ห้วยไร่ [Official MV] [วิดีโอ]. YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=A-G4ksBYGkU
ก้อง ห้วยไร่. (2560, 25 มิถุนายน). สวรรค์พรากรัก - ก้อง ห้วยไร่ [Official MV] [วิดีโอ]. YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=bWkAy-4b3RM
ก้อง ห้วยไร่. (2561, 19 เมษายน). คำขอ (ถิ่มอ้ายบ่ว่า) - ก้อง ห้วยไร่ [Official MV] [วิดีโอ]. YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=if2kWWiAsJM
ก้อง ห้วยไร่. (2563, 22 มีนาคม). วิธีบอกเลิก - ก้อง ห้วยไร่ [Official MV] [วิดีโอ]. YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=v6ZSMe-nasY
ก้อง ห้วยไร่. (2564, 23 เมษายน). ถอน - ก้อง ห้วยไร่ [Official MV] [วิดีโอ]. YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=0UiA0zVCI9U
ก้อง ห้วยไร่. (2565, 19 กุมภาพันธ์). ลูกสบายดี - ก้อง ห้วยไร่ [Official MV] [วิดีโอ]. YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=ypuzo5V2gQI
ก้อง ห้วยไร่. (2566, 23 กรกฎาคม). ทางหินแห่ - ก้อง ห้วยไร่ [Official MV] [วิดีโอ]. YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=Ey8eZmb7BvU
ก้อง ห้วยไร่. (2566, 30 กันยายน). บัก40 - ก้อง ห้วยไร่ [Official MV] [วิดีโอ]. YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=drZQnl2uV6I
ก้อง ห้วยไร่. (2568, 12 กุมภาพันธ์). กลับบ้าน - ก้อง ห้วยไร่ [Official MV] [วิดีโอ]. YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=MFc3AmH011c
ชนิดา พันธุ์โสภณ. (2555). วาทกรรมความรักในชุมชนกลอนออนไลน์ [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยมหาสารคาม]. มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.
ชิดชนก ผลาผล. (2561). คุณค่าที่ปรากฏในบทเพลงของก้อง ห้วยไร่. ใน การนำเสนอโครงการประชุมวิชาการและนำเสนอผลงานระดับชาติของนักศึกษาด้านมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ ครั้งที่ 1/2561 (น. 281-291). คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา.
โชติกา ศรีประเสริฐ. (2554, 31 กรกฎาคม). กระบวนการออกแบบอัตลักษณ์. http://chotika51-thesis.blogspot.com/2011/07/blog-post_31.html
ธวัช ปุณโณทก. (2532). ภาษาถิ่น (พิมพ์ครั้งที่ 3). มหาวิทยาลัยรามคำแหง.
นิศานาจ โสภาพล และไวกูณฐ์ ครองยุทธ. (2566). เพลงลูกทุ่งอีสาน: ภาพตัวแทนสังคมวัฒนธรรมและกลวิธีการใช้ภาษา. วารสาร มจร พุทธศาสตร์ปริทรรศน์, 7(3). 31-43. https://so06.tci-thaijo.org/index.php/jmb/article/view/268669
พัฒนา กิติอาสา. (2557). สู่วิถีอีสานใหม่. วิภาษา.
อุทัย หิรัญโต. (2526). สารานุกรมศัพท์ทางสังคมวิทยามานุษยวิทยา. โอเดียนสโตร์.Goffman, E. (1963). Stigma: Notes on the management of spoiled identity. Prentice-Hall.
อุทัย หิรัญโต. (2526). สารานุกรมศัพท์ทางสังคมวิทยามานุษยวิทยา. โอเดียนสโตร์.
Goffman, E. (1963). Stigma: Notes on the management of spoiled identity. Prentice-Hall.
Stryker, S., & Burke, P. J. (2000). The past, present, and future of an identity theory. Social Psychology Quarterly, 63(4), 284–297. https://doi.org/10.2307/2695840
