เทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์กับการแปลภาษา: การศึกษาผลกระทบต่อการถ่ายทอดความหมายและอัตลักษณ์ทางวัฒนธรรม
คำสำคัญ:
เทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์, การแปลภาษา, การถ่ายทอดความหมาย, อัตลักษณ์ทางวัฒนธรรม, การเรียนรู้เชิงลึกบทคัดย่อ
บทความวิชาการนี้มุ่งวิเคราะห์บทบาทและผลกระทบของเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ (Artificial Intelligence: AI) ต่อกระบวนการแปลภาษา โดยเน้นการถ่ายทอดความหมายและอัตลักษณ์ทางวัฒนธรรม โดยกล่าวถึงการพัฒนาเทคโนโลยีการแปลภาษาโดยอาศัยระบบประมวลผลภาษาธรรมชาติ (Natural Language Processing: NLP) และการเรียนรู้เชิงลึก (Deep Learning) โดยเฉพาะอย่างยิ่งระบบการแปลแบบประสาทเครือข่าย (Neural Machine Translation: NMT) และสถาปัตยกรรม Transformer ที่ช่วยเพิ่มความแม่นยำในการแปล ทั้งนี้ แม้เทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์จะช่วยเพิ่มประสิทธิภาพในการแปล แต่ยังคงมีข้อจำกัดในการจับความหมายแฝง ความละเอียดอ่อนทางวัฒนธรรม และอารมณ์ในข้อความ การศึกษานี้นำเสนอการเปรียบเทียบระหว่างการแปลโดยปัญญาประดิษฐ์ (AI) กับการแปลโดยมนุษย์ การศึกษาพบว่ามีข้อได้เปรียบด้านความรวดเร็วและประสิทธิภาพในการประมวลผลข้อมูลขนาดใหญ่ ในขณะที่การแปลโดยมนุษย์สามารถตีความบริบททางวัฒนธรรมได้ลึกซึ้งกว่า บทความนี้ได้เสนอแนวทางในการพัฒนาเทคโนโลยีแปลภาษาให้ตอบสนองต่อความหลากหลายทางวัฒนธรรมมากขึ้น รวมถึงการบูรณาการความรู้จากนักภาษาศาสตร์และนักวัฒนธรรมเพื่อลดข้อจำกัดในการถ่ายทอดอัตลักษณ์ทางวัฒนธรรมผ่านการแปลด้วยปัญญาประดิษฐ์
เอกสารอ้างอิง
ชาริสร์ เสนาป่า, ปาณธีร์ สัตยาภรณ์ และลลิตา สัมฤทธิตานนท์. (2567). ผลกระทบของโมเดลภาษาขนาดใหญ่: โอกาสและความท้าทายของนักแปล. วารสารช่อพะยอม, 35(3), น. 282–307. https://so01.tci-thaijo.org/index.php/ejChophayom/article/view/275821
ชุติมา สุดจรรยา. (2567). ภาษาไทยกับกลวิธีการแปลคำทางวัฒนธรรมจากภาษาต่างประเทศ. วิพิธพัฒนศิลป์, 4(2), น. 49–68. https://doi.org/10.14456/wipit.2024.12
ณัฏฐิรา ทับทิม. (2564). ความสามารถในการแปลความหมายระดับข้อความของ Google Translate ระบบ Neural Machine Translation จากภาษาญี่ปุ่นเป็นภาษาไทย. วารสารศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์, 21(1), น. 90–113. https://doi.org/10.14456/lartstu.2021.4
นรินทร์ทิพย์ ทองศรี. (2567). การวิเคราะห์เปรียบเทียบการแปลภาษาอังกฤษเป็นภาษาไทยระหว่างผู้แปลที่เป็นมนุษย์และโปรแกรมแปลภาษา (Artificial Intelligence: ปัญญาประดิษฐ์ (AI) ChatGPT) . วารสารรามคำแหง ฉบับมนุษยศาสตร์, 43(2), น.99–122. https://so05.tci-thaijo.org/index.php/huru/article/view/277709
พระอุดมธีรคุณ และบัณฑิกา จารุมา. (2563). ภาษาและวัฒนธรรม: ความหมาย ความสำคัญ และความสัมพันธ์ระหว่างกัน. วารสารมหาจุฬาวิชาการ, 7(2), สิงหาคม 2020, น. 53-63, https://so04.tci-thaijo.org/index.php/JMA/article/view/241724.
พักตร์พิมล ปัญญาคำ. (2567). การเปรียบเทียบประสิทธิภาพการแปลของโปรแกรม Google Translate ระหว่างปี ค.ศ.2018 และค.ศ.2023. วารสารศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์, 16(1), น.1-57. https://doi.org/10.14456/jlapsu.2024.5
ภัทรา ปิณฑะแพทย์. (2565). ปัญหาการแปลภาษาอังกฤษเป็นภาษาไทย กรณีศึกษานิสิตสาขาวิชาภาษาอังกฤษธุรกิจ. วารสารวิชาการ คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏพระนคร, 6(1), น. 208–229. https://so06.tci-thaijo.org/index.php/husojournalpnru/article/view/257559
ศัลยา บริสุทธิบัณฑิต. (2567). การศึกษากลวิธีการแปลคำเสียดสีในวรรณกรรมเรื่อง อิท สำนวนแปลของโสภณา เชาว์วิวัฒน์กุล. วารสารศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์, 24(3), น. 85–114. https://so03.tci-thaijo.org/index.php/liberalarts/article/view/279733
สูติเทพ ศิริพิพัฒนกุล, ศรินย์พร ชัยวิศิษฎ์ และพัชราวดี ศรีบุญเรือง. (2567). ChatGPT เทคโนโลยีแชทบอทอัจฉริยะเพื่อการเรียนรู้แห่งอนาคต. วารสารครุศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 52(2), น. 1-16. https://doi.org/10.14456/educu.2024.29
อโณทัย งามวิชัยกิจ. (2568). ปัญญาประดิษฐ์และการตลาดโลกในยุคดิจิทัล. วารสารการจัดการสมัยใหม่, 22(2), น. 132–142. https://so04.tci-thaijo.org/index.php/stou-sms-pr/article/view/274370
อัจฉริน จิตต์ปรารพ. (2565). การวิเคราะห์การแปลโฆษณาภาษาไทยเป็นภาษาอังกฤษของนักศึกษาวิชาเอกภาษาอังกฤษธุรกิจ. วารสารมนุษยศาสตร์ มหาวิทยาลัยนเรศวร, 19(1), น. 100–113. https://so03.tci-thaijo.org/index.php/jhnu/article/view/240928
อิทธิิศักดิ์ ศรีดำ, เพชรประภา สังฆะราม และอมรา อิทธิิพงษ์. (2567). บทบาทเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ด้านการศึกษาในสถาบันอุดมศึกษา. วารสารการศึกษาและนวัตกรรมการเรียนรู้, 4(1), น. 145–159. https://so06.tci-thaijo.org/index.php/jeil/article/view/266447
Ahmed Mohammed Moneus, Yousef Sahari. (2024). Artificial intelligence and human translation: A contrastive study based on legal texts. Heliyon, 10(6), pp. 1-14. https://doi.org/10.1016/j.heliyon.2024.e28106
Lan Wang. (2023). The impacts and challenges of artificial intelligence translation tool on translation professionals. SHS Web of Conferences, 163, 02021. pp. 1-6. https://www.shs-conferences.org/articles/shsconf/pdf/2023/12/shsconf_icssed2023_02021.pdf
Yu Yuxiu. (2024). Application of translation technology based on AI in translation teaching. Systems and Soft Computing, 6(2024). https://doi.org/10.1016/j.sasc.2024.200072
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 มจร สุรนารีสาร

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
