ถอดรหัสภูมิปัญญา: บทบาทและอิทธิพลของสื่อบุคคลต่อการถ่ายทอด องค์ความรู้ของปราชญ์เกษตรของแผ่นดิน
Student in Doctor of Philosophy in Communication Innovation for Political and Local Administration Program, Sukhothai Thammathirat OpenUniversity, Nonthaburi, Thailand. School of Communication Arts, Sukhothai Thammathirat Open University, Nonthaburi, Thailand.
คำสำคัญ:
ภูมิปัญญาท้องถิ่น, บทบาทสื่อบุคคล, สื่อบุคคล, ปราชญ์เกษตรของแผ่นดินบทคัดย่อ
บทคัดย่อ
ปราชญ์เกษตรของแผ่นดิน ถือได้ว่าเป็นสื่อบุคคลภายในชุมชนที่มีบทบาท และอิทธิพลที่มีความสำคัญในสำคัญในการสร้างสรรค์องค์ความรู้ด้านการเกษตร ประสบการณ์ทางด้านเกษตรกรรม การชักจูงใจ และโน้มน้าวจิตใจในการถ่ายทอดภูมิปัญญาท้องถิ่น โดยการให้โอกาสผู้รับข้อมูลข่าวสาร เช่น ชาวบ้าน และประชาชนสามารถเข้ามาแสดงความคิดเห็น และมีส่วนร่วมในการพัฒนาข้อมูลให้ประสิทธิภาพยิ่งขึ้น ทั้งนี้ยังขึ้นอยู่กับการเลือกใช้ภาษาที่เข้าใจง่าย และมีช่องทางที่หลากหลาย เพื่อให้เกิดความเข้าใจในเรื่องที่ต้องการสื่อออกมาตามวัตถุประสงค์ และเวลาที่กำหนด โดยคำนึงถึงกาลเทศะ ความเหมาะสม บรรยากาศ และสภาพแวดล้อม แนวคิดเกี่ยวกับวิถีชีวิต จะสะท้อนพฤติกรรมต่าง ๆ ที่แสดงถึงทัศนคติ และพฤติกรรมของชุมชนที่เป็นแบบแผน การปฏิบัติงานร่วมกันได้อย่างต่อเนื่อง สร้างแรงจูงใจทำให้เกิดความตระหนัก และเห็นคุณค่าจากการรวบรวมประสบการณ์การเรียนรู้จนเกิดการยอมรับ และนำไปสู่การนำไปใช้ประโยชน์ และลงมือปฏิบัติจริง จึงเป็นกระบวนการที่สามารถนำไปใช้แก้ปัญหาในการถ่ายทอดจากสื่อบุคคลด้านต่าง ๆ ที่มีอยู่ และจำเป็นต้องดำรงรักษาไว้ ดังนั้น ความสัมพันธ์ของการประยุกต์ใช้ภูมิปัญญาท้องถิ่น และทรัพยากรธรรมชาติที่มีอยู่ นำมาผสมผสานกับการยอมรับนวัตกรรม และเทคโนโลยีเข้ามาใช้เพื่อให้เกิดการพัฒนา เพิ่มพูนผลผลิตทางการเกษตร รายได้ให้กับเกษตรกรในชุมชน และพัฒนาเศรษฐกิจของประเทศให้เกิดความยั่งยืนต่อไป
เอกสารอ้างอิง
จิราภรณ์ ถมแก้ว และคณะ. (2561). การพัฒนาระบบสารสนเทศเพื่อการจัดการความรู้การเพิ่มคุณภาพการผลิตทุเรียนพันธุ์หมอนทองของเกษตรกรผู้ปลูกทุเรียนพันธุ์หมอนทองในเขตเทศบาลตำบลถ้ำใหญ่ อำเภอทุ่งสง จังหวัดนครศรีธรรมราช. โครงการวิจัยมหาวิทยาลัยราชมงคลศรีวิชัย นครศรีธรรมราช.
ธวัชชัย เพ็งพินิจ และคณะ. (2562). เกษตรประณีต: องค์ความรู้และการพัฒนาเกษตรกรต้นแบบองค์ความรู้และการพัฒนาเกษตรกรต้นแบบ, วารสาร มจร พุทธปัญญาปริทรรศน์. 4(2), 209-224.
บวร เทศารินทร์. (2560). ประเทศไทย 4.0 โมเดลเศรษฐกิจใหม่. เข้าถึงได้จาก http://www.drborworn.com/articledetail.asp?id=16223
บุหลัน กุลวิจิตร. (2560). สื่อบุคคลกับการส่งเสริมการเกษตร 4.0. Veridian E-Journal, Silpakorn University, 10(3), 2440-2454.
พัชราภา ขาวบริสุทธิ์. (2561) การพัฒนาระบบการประชาสัมพันธ์ของเทศบาลเมืองอ่างทอง. วารสารรังสิตบัณฑิตศึกษาในกลุ่มธุรกิจและสังคมศาสตร์, 4(2), หน้า 315-325.
พัฒนา สุขประเสริฐ. (2558). ภูมิปัญญาท้องถิ่นกับการส่งเสริมการเกษตร. กรุงเทพมหานคร: ภาควิชาส่งเสริมและนิเทศศาสตร์เกษตร, คณะเกษตร มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์.
รุจิรา จิตต์ตั้งตรง. (2557). กลยุทธ์สื่อบุคคลเพื่อสร้างเครือข่ายการสื่อสารอย่างมีส่วนร่วมเพื่อพัฒนาเกษตรอินทรีย์ (วิทยานิพนธ์ศิลปศาสตรมหาบัณฑิต, สาขาวิชานิเทศศาสตร์และนวัตกรรม, บัณฑิตวิทยาลัย สถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์).
พีรญา รัตนจันท์วงศ์ และคณะ. (2567). รูปแบบการสื่อสารเพื่อการพัฒนาเกษตรกรปราดเปรื่องรุ่นใหม่จังหวัดเชียงราย. วารสารบัณฑิตแสงโคมคำ, 9(1), 166–186
วุฒิรักษ์ เดชะพงษ์พันธุ์ และคณะ (2567). การสื่อสารเพื่อการจัดการความรู้ด้านการเกษตรก้าวหน้า. วารสารวิทยาลัยนครราชสีมา สาขามนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์, 18(2), 429–439.
สินีนุช ครุฑเมือง แสนเสริม และคณะ. (2564). การใช้เทคโนโลยีสารสนเทศเพื่อการผลิตพืชเศรษฐกิจของเกษตรกร. วารสารเกษตร มสธ. 3(1): 31-44.
สุชาดา น้ำใจดี. (2560). บทบาทสื่อบุคคลกับการถ่ายทอดความรู้ที่เป็นภูมิปัญญาในการทำผ้าไหม กรณีชุมชน ตำบลเมืองปัก อำเภอปักธงชัย จังหวัดนครราชสีมา. รายงานการวิจัย. นครราชสีมา: มหาวิทยาลัยราชภัฏนครราชสีมา.
สุชาดา น้ำใจดี. (2561). คุณลักษณะสื่อบุคคลที่ควรรู้ในการถ่ายทอดภูมิปัญญาท้องถิ่น. วารสารชุมชนวิจัย, 12(3), 1-13.
สำนักงานปลัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์. (2567). ประวัติและผลงานเกษตรกร สถาบันเกษตรกร สหกรณ์ดีเด่นแห่งชาติ และปราชญ์เกษตรของแผ่นดินประจำปี 2567. สืบค้น 24 พฤษภาคม 2567, จาก https://my.eboox.cc/MOAC/History2567/.
สำนักงานปลัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์. (2563). ปราชญ์เกษตรของแผ่นดิน พ.ศ. 2563. สืบค้น 6 พฤษภาคม 2564, จาก https://www.moac.go.th/philosopher-dwl-files-421591791294
อรณิชชา ทศตา และคณะ. (2563). การถ่ายทอดภูมิปัญญาพื้นบ้านในการทอผ้าไหม อำเภอปักธงชัย จังหวัดนครราชสีมา. วารสารวิชาการนอร์ทเทิร์น, 7(1), 88–99.
Lennie, J., & Tacchi, J. (2013). Evaluating communication for development: A framework for social change. Routledge.
Loisoongwong, C. (2015). Weaving Encultural Process of the Thai Song Dum at Don Khoi SubDistrict, Kamphaengsaen District, Nakhon Pathom Province. An independent study, Master of Arts Program in Cultural Resource Management, Graduate School, Silpakorn University, Nakhon Pathom.
Madoung, A. (2017). Integrated Communication Patterns to Create Knowledge of Effective Microorganisms (Master's thesis, Master of Science Program in Science Communication, Bansomdejchaopraya Rajabhat University, Bangkok).
Watthanakuljaroen, T. (2023). Development of a model for knowledge management of local wisdom via virtual learning community for instructional management. International Journal of Information and Education Technology, 13(11), 1720-1728.
